بقرہ سۈرىسى — ئايەت 176

1) ئايەتتىكى ئاچقۇچلۇق سۆزلەرنىڭ مەنىسى:

• ذَٰلِكَ — بۇ، ئۇ (يەنى ئۇلارغا بېرىلىدىغان ئازاب).
• الْكِتَابَ — كىتاب، يەنى ئاللاھ تائالا پەيغەمبەرلەرگە نازىل قىلغان ئىلاھىي كىتابلار.
• بِالْحَقِّ — ھەق بىلەن، يەنى ھەقىقەت بىلەن، شەك-شۈبھىسىز ۋە زىددىيەتسىز.
• اخْتَلَفُوا — ئىختىلاپ قىلدىلار، يەنى بىر قىسمىغا ئىمان كەلتۈرۈپ، بىر قىسمىنى ئىنكار قىلدىلار.
• شِقَاقٍ — ئايرىمىچىلىق، زىددىيەت، جىدەل.
• بَعِيدٍ — يىراق، يەنى ھەقىقەت ۋە توغرا يولدىن يىراق.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

بۇ ئايەت ئىلگىرىكى ئايەتلەردە تىلغا ئېلىنغان ئازابنىڭ سەۋەبىنى بايان قىلىدۇ. ئاللاھ تائالا پەيغەمبەرلەرگە كىتابلارنى ھەق بىلەن، يەنى ھېچقانداق شەك-شۈبھىسىز ۋە زىددىيەتسىز ھالدا نازىل قىلدى. بۇ كىتابلارنىڭ مەزمۇنى ھەقىقەت بولۇپ، ئۇنى ئىنسانلارغا ئوچۇق بايان قىلىش ۋە يوشۇرماسلىق كېرەك ئىدى. ئەمما بەزى كىشىلەر بۇ ئىلاھىي كىتابلارغا ئىختىلاپ قىلىپ، بەزىسىگە ئىمان كەلتۈرۈپ، بەزىسىنى ئىنكار قىلدى ياكى يوشۇردى. ئۇلارنىڭ بۇ قىلمىشى ھەقىقەتتىن ئىنتايىن يىراق بولغان ئايرىمىچىلىق ۋە زىددىيەت ئىچىدە قالغانلىقىنى كۆرسىتىدۇ. ئۇلار ھەقىقەتتىن چەتنەپ، توغرا يولدىن يىراقلاپ كەتتى.

3) بۇ ئايەتتىن ئېلىنىدىغان پايدىلار:

• ئاللاھ تائالا نازىل قىلغان كىتابلارنىڭ ھەممىسى ھەقىقەت بولۇپ، ئۇلاردا ھېچقانداق زىددىيەت ۋە شەك يوق. بۇ، ئىسلام دىنىنىڭ ئاساسىنىڭ پۇختا ۋە ھەقىقەتكە ئاساسلانغانلىقىنى كۆرسىتىدۇ.
• ئىلاھىي كىتابلارغا ئىختىلاپ قىلىش، يەنى بەزىسىگە ئىمان كەلتۈرۈپ بەزىسىنى ئىنكار قىلىش، ئادەمنى ھەقىقەتتىن يىراقلاشتۇرىدۇ ۋە زىددىيەتكە ئېلىپ بارىدۇ. بۇ، ئىسلامنىڭ بارلىق پەيغەمبەرلەرگە ۋە ئۇلارغا نازىل قىلىنغان ئەسلىي كىتابلارغا ئىمان كەلتۈرۈشنى تەلەپ قىلىدىغانلىقىنى ئەسكەرتىدۇ.
• ئىسلام دىنى ئىنسانلارنى ھەقىقەتنى ئوچۇق بايان قىلىشقا، يوشۇرماسلىققا ۋە ئىختىلاپتىن ساقلىنىشقا چاقىرىدۇ. بۇ، ئىسلامنىڭ ئىنسانلارنى ھەقىقەت ۋە بىرلىككە يېتەكلەيدىغان دىن ئىكەنلىكىنى نامايان قىلىدۇ.
• قۇرئان كەرىم ھەقىقەتنى ئوچۇق بايان قىلىپ، ئىنسانلارنى توغرا يولغا يېتەكلەيدۇ. بۇ، قۇرئاننىڭ ئىنسانلار ئۈچۈن ئەڭ ئىشەنچلىك ۋە ھەقىقىي يېتەكچى ئىكەنلىكىنى كۆرسىتىدۇ.