Аль-Хаджж сүрөсү — Аят 44

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• مَدْيَنَ (Мадян): Шуайб пайгамбардын коому жашаган аймактын аталышы.
• فَأَمْلَيْتُ (Фа амлайту): Мен аларга мөөнөт бердим, токтоп турууга уруксат кылдым, жазалоону кечиктирдим деген мааниде.
• نَكِيرِ (Накир): Менин аларга каршы көрсөткөн катуу каршылыгым, жазам, азабым дегенди билдирет.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аятта Аллах Таала пайгамбарыбызга (ага Аллахтын тынчтыгы жана саламы болсун) кайрылып, анын коому аны жалганга чыгарганы жаңылык эмес экенин айтып жатат. Анткени мурунку пайгамбарлар да ушундай эле жалганга чыгарылган. Мадян эли Шуайб пайгамбарды жалганга чыгарды, Фараон менен анын коому Муса пайгамбарды жалганга чыгарды. Аллах аларды дароо жазалабай, белгиленген мөөнөткө чейин токтоп турду. Бирок алар тообо кылбай, күнөөлөрүндө уланганында, Аллах аларды катуу азап менен кармады. Ошондо Аллахтын азабы кандай оор болгонун ойлонуп көр. Аллах алардын күфүрү жана жалганга чыгаруусу себептүү аларды кыйратып, жок кылды. Бул окуя пайгамбарга (ага Аллахтын тынчтыгы жана саламы болсун) жана аны жалганга чыгаргандарга эскертүү болуп, Аллахтын азабынан коркутуу болуп саналат.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Аллах Таала пенделерине тообо кылууга мүмкүнчүлүк берүү үчүн жазалоону кечиктирет. Бул Аллахтын ырайымынын жана мээриминин кеңдигин көрсөтөт.
• Мурунку пайгамбарлардын да жалганга чыгарылганы — бул мусулмандар үчүн сооронуч. Анткени алар жалгыз эмес, мурунку үммөттөр да ушундай сыноолорго туш болгон.
• Аллахтын азабынан коркуу жана Анын буйруктарына баш ийүү — бул куткарылуунун жолу. Аллахка күфүр кылгандар жана пайгамбарларды жалганга чыгаргандар акыретте жана дүйнөдө да жазага тартылат.
• Бул аят бизди Аллахтын азабынан коркууга, тообо кылууга жана пайгамбардын жолун кармоого чакырат. Аллахтын дини — ырайым жана адилеттик дини. Ким Аллахка тообо кылса, Аллах аны кечирет. Ал эми ким текеберленип, күнөөсүндө уланса, анда Аллахтын азабы катуу.