Аль-Муминун сүрөсү — Аят 75

1. Аяттагы түшүндүрүүнү талап кылган сөздөр:

• وَلَوْ رَحِمْنَاهُمْ — «Эгер Биз аларга ырайым кылсак».
• كَشَفْنَا — «Ачсак, кетирсек».
• ضُرٍّ — «Зыян, кыйынчылык» — бул жерде кургакчылык жана ачкачылык.
• لَّلَجُّوا — «Анда да өжөрлөнүп, тереңдеп кетишмек».
• طُغْيَانِهِمْ — «Алардын ашкерелиги, чектен чыккандыгы» — бул жерде каапырлык жана кайсарлык.
• يَعْمَهُونَ — «Адашып, эки арада каңгырып жүрүшөт» — акыйкатты таба албай, бүдөмүк абалда калуу.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Аллах Таала бул аятта адамдардын кайсарлыгынын жана акыйкаттан жүз буруусунун канчалык терең экенин ачыктап берет. Эгерде Биз аларга ырайым кылып, үстүндөгү кургакчылык менен ачкачылык сыяктуу кыйынчылыктарды кетирсек да, алар ыйманга келмек эмес. Тескерисинче, дагы да болсо өздөрүнүн каапырлыгында жана кайсарлыгында тереңдеп, акыйкаттан адашып, эки арада каңгырып жүрө беришмек. Бул аят адам баласынын жүрөгү катып, акыйкатты кабыл кылууга даяр болбосо, эң чоң жакшылыктар да ага таасир этпей турганын көрсөтөт. Аларга пайгамбар келгени, аяттар айтылганы, түрдүү сыноолор берилгени — баары аларды оң жолго салууга жетишсиз болгон, анткени алар өздөрүнүн адашуусунда өжөрлөнүп туруп алышкан.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Бул аят акыйкатты кабыл кылууда жүрөктүн жумшактыгы жана момундук канчалык маанилүү экенин үйрөтөт. Аллахтан жүрөгүбүздү жумшартып, акыйкатты кабыл кылууга жардам суроо — ыймандын белгиси.
• Кыйынчылыктар жана сыноолор адамды ойлонтууга, Аллахка кайтууга түрткү болушу керек. Эгер адам сыноодон кийин да өзүнүн адашуусунда туруп алса, бул анын жүрөгүнүн оор абалда экенин көрсөтөт.
• Аллахтын ырайымы кең — Ал кыйынчылыктарды кетирүүгө да, жүрөктөрдү оң жолго бурууга да кудуреттүү. Ошондуктан ар дайым Аллахка дуба кылып, туура жолдо бекем туруу — ыймандуу адамдын милдети.
• Ислам — акыйкатты жана туура жолду көрсөткөн дин. Бул аят бизди өзүбүздүн жүрөгүбүздү текшерүүгө, акыйкатты кабыл кылууга ачык болууга чакырат. Аллах бизди адашуучулардан кылып койбосун, туура жолдо бекем тургандардан кылсын.