Сураи Аль-Муминун — Оят 81

1. Маънои калимаҳое, ки ба шарҳ ниёз доранд:

• «بَلْ» (бал): ҳарфи истидрок аст, ки маънои «балки» ва «не, ҳатто»-ро мерасонад ва гуфтаи пешро рад мекунад.
• «مِثْلَ» (мисл): монанд, ҳаммонанди чизе.
• «الْأَوَّلُونَ» (ал-аввалун): пешиниён, гузаштагон, яъне умматҳо ва қавмҳои пеш аз онҳо.

1. Тафсири оят:

Худованд дар ин оят ҳолати кофиронро баён мекунад, ки онҳо ба оятҳо ва нишонаҳои равшани Аллоҳ таъоло назар накарданд ва андеша накарданд. Онҳо ба ҷои тафаккур ва имон овардан, ҳамон гуфтори пешиниён ва гузаштагони худро такрор карданд. Пешиниён низ паёмбаронро дурӯғ шуморида, аз эътиқод ба ҳаёти баъд аз марг ва ҳисобу китоби қиёмат рӯй гардонда буданд. Ин кофирон низ мисли онҳо гуфтанд ва аз роҳи ҳақ рӯй тофтанд. Гуё онҳо дар оятҳои илоҳӣ андеша накарда, кӯр-кӯрона аз паи гуфтори ниёгони гумроҳи худ рафтанд. «Аввалун» ба умматҳои кофири пешин монанди қавми Од ва Самуд ишора мекунад, ки онҳо низ паёмбарони худро дурӯғ шуморида буданд ва ба ҳалокат расиданд.

1. Фоидаҳое, ки аз ин оят бармеоянд ва одамонро ба ислом ва Қуръон меҳрубон мекунанд:

• Ин оят моро огоҳ мекунад, ки аз таклиди кӯронаи гузаштагон ва падарон дурӣ ҷӯем ва худ андеша кунем.
• Қуръон моро ба тафаккур ва тадбир дар оятҳои илоҳӣ даъват мекунад, то ҳақро бишносем ва ба он имон оварем.
• Ин оят нишон медиҳад, ки Қуръон сарчашмаи ҳидоят аст ва моро аз роҳи гумроҳии пешиниён нигоҳ медорад.
• Ислом дини андеша ва биниш аст, на дини пайравӣ аз гуфтори беасоси ниёгон.
• Қуръон бо баёни равшан ва мантиқи қавӣ дилҳоро ба сӯи ҳақ мекашад ва моро ба роҳи рост ҳидоят мекунад.