Аш-Шуара сүрәсе — Аять 8

Сүзләрнең мәгънәләре:

• «Зәлик» (шул) — алдагы аятьләрдә зикер ителгән җирдән төрле гүзәл үсемлекләрне үстерү эше.
• «Әя» (галомәт, дәлил) — Аллаһының кодрәтенә һәм берлегенә ачык шәһадәт.
• «Мөэминнәр» (ышанып, иман китерүчеләр) — Аллаһыга һәм Аның рәсүленә чын күңелдән ышанучылар.

Аять тәфсире:

Әй, Мухәммәд галәйһиссәләм! Бу мөшрикләр үзләренә китерелгән аятьләрне инкяр иттеләр, ләкин алар җиргә карамыйлармы? Без җирдән төрле файдалы, гүзәл үсемлекләрне үстерәбез — аларны бер генә дә кеше дә, башка берәр көч тә үстерә алмый, моңа тик Бөек Раббыбыз гына кадир. Җирдән үсемлекләрне чыгару — Аллаһының кодрәте тулылыгына ачык дәлилдер. Бу үсемлекләрне үстерә алган Зат, әлбәттә, үлекләрне дә терелдерә алачак. Ләкин аларның күпчелеге моңа карамастан иман китермәде, чөнки Аллаһының алдан белеме буенча, аларның күбесе имансыз булып калачак иде. Ә син, ий Рәсүлем, аларның имансызлыгына кайгырма — Синең Раббың бар нәрсәдән өстен, Җиңүче, һәм Аның рәхмәте бөтен нәрсәне колачлый.

Аятьтән алынган гыйбрәтләр:

• Җирдәге һәр үсемлек, һәр яшеллек — Аллаһының кодрәтенә һәм хикмәтенә ишарә итүче ачык галәмәттер. Кеше тирә-юнендәге бу могҗизаларга күз салып, Халыкның бөеклеге турында уйланырга тиеш.
• Җирне үстерүче Аллаһының үлгәннәрне терелтүгә дә көче җитәчәге — ахирәт көненә иман итүнең дәлиле.
• Иман — Аллаһының теләге һәм рәхмәте белән генә килә торган бүләк. Кеше үз ихтыяры белән дә иманга омтылырга тиеш, ләкин һәркемгә туры юлны Аллаһы гына күрсәтә.
• Пәйгамбәрләрнең эше — генә хакны ирештерү, ә кешеләрнең иманга килүе Аллаһының ихтыярында. Шуңа күрә без дә хакны сөйләргә тиеш, нәтиҗәне Аллаһыга тапшырырга кирәк.
• Аллаһының рәхмәте киң — Ул үзенең рәсүлләренә ярдәм итә һәм тәүбә итүчеләрне гафу итә.