Shu'aro surasi — Oyat 8

Kalimalarning ma'nolari:

• آيَةً: dalil, belgi, ibrat.
• أَكْثَرُهُم: ularning ko'pchiligi.

Tafsir:

Alloh taolo o'zining qudrati va yagonaligiga dalolat qiluvchi ulkan mo''jizalarni eslatmoqda. U yer yuzini yorib, undan har xil turdagi foydali va go'zal o'simliklarni, mevalarni, ekinlarni chiqaradi. Buni faqatgina butun olamning Parvardigori bo'lgan Allohgina amalga oshirishga qodirdir. Yerdan turli xil rangdagi, shakldagi va ta'mdagi nabototlarning unib chiqishi — Allohning o'liklarni tiriltirishga ham qodir ekanligiga yaqqol dalildir. Chunki o'lik bo'lgan yerni jonlantirib, undan tirik narsalarni chiqargan Zot, albatta, o'lik insonlarni ham qayta tiriltirishga qodirdir.

Ammo, afsuski, bu ochiq-oydin dalil va mo''jizalarga qaramay, ularning ko'pchiligi iymon keltirmadi. Alloh taolo ularning ko'pchiligi iymon keltirmasligini azaldan bilgan va bu Uning ilmiy hukmidir. Shunday ekan, ularning aksariyati haqni inkor etuvchi bo'lib qoldi.

Foydalar:

Ushbu oyatdan quyidagi saboqlarni olamiz:

1. Atrofimizdagi tabiat manzaralari, o'simliklar dunyosi — bularning barchasi Allohning buyuk qudratiga ochiq guvohdir. Bir dona urug'dan minglab xilma-xil mevalar, gullar, daraxtlar yaratilishi — bu bevosita Yaratuvchining borligi va qudratiga ishoradir.
2. Yerning o'lik holdan tirik holatga o'tishi, undan yam-yashil nabototlarning chiqishi — qiyomat kunida o'liklarning tiriltirilishiga eng yaqqol dalildir. Bu bizga oxiratga iymon keltirishni va u kunga tayyorgarlik ko'rishni o'rgatadi.
3. Inson qanchalik ko'p dalil va mo''jizalarni ko'rsa ham, agar Alloh hidoyat bermasa, iymon keltirmaydi. Bu esa bizni Allohdan hidoyat so'rashga, Uning rahmatiga umid bog'lashga undaydi.
4. Alloh taolo o'z bandalariga nisbatan g'olib va qudratli bo'lsa-da, ularga nisbatan rahmli va mehribondir. U o'z bandalarini azobga shoshilmaydi, balki ularga tavba qilishlari uchun muhlat beradi.