Qəsəs surəsi — Ayə 83

Sözlərin izahı:

• تِلْكَ الدَّارُ الْآخِرَةُ — "o Axirət yurdu", yəni Cənnət.
• عُلُوًّا — yer üzündə təkəbbür, haqqa qarşı böyüklük iddiası, zülm və başqalarından üstün olmaq istəyi.
• فَسَادًا — fitnə, pozğunluq, günah işləmək və yer üzündə nizamı korlamaq.
• الْعَاقِبَةُ — son nəticə, aqibət; burada tərifəlayiq son, yəni Cənnət nəzərdə tutulur.
• الْمُتَّقِينَ — Rəbbindən qorxan, əmrlərinə tabe olub qadağanlarından çəkinən möminlər.

Ayənin təfsiri:

Uca Allah bu ayədə buyurur ki, o Axirət yurdu — yəni Cənnət — yalnız yer üzündə təkəbbür göstərmək, haqqa qarşı böyüklük satmaq və insanlara zülm etmək istəməyənlərə, həmçinin yer üzündə fitnə-fəsad törətmək, günahlara bulaşmaq və nizamı pozmaq istəməyənlərə nəsib olacaqdır. Bu, Allahın Öz lütfü ilə seçdiyi qullarına verəcəyi böyük mükafatdır.

Bu dünyada təkəbbürlük edən, özünü başqalarından üstün sayan, haqqı qəbul etməkdən boyun qaçıran və yer üzündə fəsad yayan kimsələr üçün Axirətdə bu gözəl son yoxdur. Çünki Cənnət təmiz bir yurd, sülh və itaət diyarıdır; ora yalnız qəlbi təmiz, Rəbbinə boyun əyən, təvazökar qullar daxil olacaqdır.

Ayənin sonunda Allah buyurur: "Aqibət müttəqilər üçündür." Yəni dünyada və Axirətdə ən gözəl son, ən şirin nəticə, əbədi səadət və Allahın razılığı yalnız Ondan qorxan, əmrlərinə əməl edib qadağanlarından çəkinən möminlərə nəsib olacaqdır. Onlar dünyada təvazökar olub haqqa tabe olduqları üçün Axirətdə ən yüksək məqama — Cənnətə və Rəbbin razılığına nail olacaqlar.

Ey insan! Bu ayə sənə böyük bir müjdə və eyni zamanda bir xəbərdarlıqdır. Dünya malı, mövqe və böyüklük iddiası keçicidir; əsl əbədi səadət isə təvazökarlıqda, haqqa boyun əyməkdə və Allahdan qorxmaqdadır. Gəl, qəlbini təkəbbürdən təmizlə, yer üzündə yaxşılıq yayanlardan ol və Rəbbinin vədinə — Cənnətinə — layiq qullardan olmağa çalış. Çünki ən gözəl son, ən şirin aqibət yalnız müttəqilər üçündür.