Аль-Касас сүресі — Аят 83

1. Сөздердің мағынасы:

• تِلْكَ الدَّارُ الْآخِرَةُ — «Анау ақырет мекені», яғни Жәннат.
• عُلُوًّا — «биіктікке ұмтылу», мұнда мағынасы: адамдарға озбырлықпен, тәкаппарлықпен үстемдік құруға ұмтылу.
• فَسَادًا — «бүлік, бұзақылық», яғни күнә істермен жер бетінде бүлік шығару.
• الْعَاقِبَةُ — «соңғы нәтиже, ақыры».
• الْمُتَّقِينَ — «тақуалар», яғни Аллаһтың әмірлерін орындап, тыйымдарынан сақтанғандар.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аятта Аллаһ Тағала ақыреттегі мәңгілік мекен — Жәннаттың қандай адамдарға берілетінін хабарлайды. Ол мекен жер бетінде өзін басқалардан жоғары санап, тәкаппарлық танытуды, адамдарға озбырлық жасауды және жер бетінде бүлік пен бұзақылық таратуды қаламайтын, бұған ұмтылмайтын адамдарға арналған. Яғни Жәннат — кішіпейіл, әділ, бүлік шығарудан аулақ жүрген мүміндердің сыйы. Сондай-ақ аяттың соңында Аллаһ әмірлерін орындап, тыйымдарынан сақтанған тақуа адамдар үшін соңғы нәтиженің, яғни ақыреттегі жеңістің, құрмет пен рахаттың жақсы болатынын баяндайды. Бұл — Аллаһтың әділ үкімі: кімде-кім дүниеде тәкаппарлық пен бүліктен бойын аулақ ұстаса, оның ақыры — Жәннат; ал кім тақуалық жолын ұстанса, оның соңы — Аллаһтың разылығы мен мәңгілік бақыт.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Жәннат — тек қана дүниеде тәкаппарлық пен бүлікке ұмтылмаған, кішіпейіл әрі әділ жүрген адамдарға берілетін мекен. Бұл мұсылманды әрдайым кішіпейілділікке, әділдікке және жақсылыққа шақырады.
• Адамды дүниеде биіктікке, үстемдікке, атақ-даңққа деген шектен тыс құмарлық емес, Аллаһтың разылығына ұмтылу бақытқа жеткізеді.
• Жер бетінде бүлік пен бұзақылық таратудан аулақ болу — әрбір мұсылманның міндеті. Бұл қоғамды бейбітшілік пен игілікке жетелейді.
• Тақуалық — яғни Аллаһтың әмірлерін орындап, тыйымдарынан сақтану — ақыреттегі жақсы нәтиженің, жеңістің және мәңгілік бақыттың кепілі. Бұл адамды дүние қиындықтарына төзімді етіп, үміт пен сенімге бастайды.
• Аят мұсылманды дүниелік өтпелі нәрселерге емес, ақыреттегі мәңгілік игілікке ұмтылуға, яғни исламның асқақ мақсатына жетелейді. Бұл — адамды жақсылыққа, әділдікке және Аллаһқа құлшылыққа баулитын ұлы үндеу.