Ənkəbut surəsi — Ayə 66

1) Bəzi kəlmələrin izahı:

• لِيَكْفُرُوا (li-yə kfüru): "Küfr etsinlər, nankorluq etsinlər" deməkdir. Burada Allahın verdiyi nemətlərə qarşı üz çevirmək, şükürsüzlük etmək mənasındadır.
• آتَيْنَاهُمْ (ataynahum): "Onlara verdiyimiz" — yəni Allahın onlara bəxş etdiyi nemətlər, xüsusilə dənizdən xilas edilmə kimi böyük lütflər.
• وَلِيَتَمَتَّعُوا (və li-yətəməttəu): "Və zövq alıb faydalansınlar" — dünya həyatının keçici ləzzətlərindən istifadə etmək mənasındadır.
• فَسَوْفَ يَعْلَمُونَ (fə-səvfa yəlamun): "Tezliklə biləcəklər" — bu, gələcəkdə baş verəcək qaçılmaz bir nəticəni xəbər verən təhdid ifadəsidir.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayə, Allahın nemətlərinə qarşı nankorluq edənlərin acı aqibətini bizə xəbər verir. Onlar çətin anlarda, məsələn dənizdə fırtınaya düşüb boğulma təhlükəsi ilə üzləşəndə Allaha sığınır, Onu tək tanıyır və səmimiyyətlə yalvarırlar. Lakin Allah onları bu təhlükədən xilas edib quruya çıxardıqdan sonra yenidən öz küfrlərinə, şirkətlərinə qayıdırlar. Onlar sanki Allahın verdiyi bu böyük neməti — xilası və digər sayısız lütfləri — inkar etmək, şükürsüzlük etmək üçün yol tuturlar. Bu, onların dünya həyatının keçici zövqlərinə dalıb əsl həqiqəti unutmalarından irəli gəlir.

Ayədəki "küfr etsinlər" və "zövq alsınlar" ifadələri əslində əmr formasında olsa da, burada məqsəd əmr deyil, təhdid və xəbərdarlıqdır. Yəni: "Qoy onlar belə etsinlər, amma tezliklə nəticəni görəcəklər!" Bu, Allahın onlara verdiyi möhlətin və sınağın bir ifadəsidir. Onlar dünyanın müvəqqəti nemətlərinə aldanıb qürurlanır, sanki heç vaxt hesab verməyəcəklərini zənn edirlər. Halbuki onlar tezliklə — ölümləri anında və qiyamət günündə — etdikləri əməllərin nə qədər pis olduğunu və Allahın onlar üçün hazırladığı şiddətli əzabı biləcəklər. O gün peşmançılıq heç bir fayda verməyəcək.

Bu ayə bizə xəbərdarlıq edir ki, çətinlik anında Allaha yönəlib sonra rahatlıq tapanda Onu unutmaq, insanın ən böyük zəifliklərindən biridir. Əsl ağıl sahibi isə hər halda — dar gündə də, geniş gündə də — Allaha bağlı qalan, Ona şükür edən və nemətlərini Onun yolunda dəyərləndirən kimsədir.

3) Dəvət və nəsihət:

Ey insan! Sənə verilən hər nəfəs, hər sağlamlıq, hər ruzi — hamısı Allahın sənə olan sonsuz mərhəmətinin nişanəsidir. Çətinlikdə Ona sığınıb, rahatlıqda Onu unutmaq, sənə heç bir fayda gətirməz. Əksinə, bu, səni əbədi xoşbəxtlikdən uzaqlaşdırar. Gəl, dünyanın keçici ləzzətlərinə aldanma! Onlar bir gün bitəcək, amma yaxşı əməllərin əvəzi heç vaxt itməyəcək. Allaha şükür et, Onun verdiyi nemətləri Onun razı qalacağı yollarda istifadə et. Unutma ki, "tezliklə biləcəklər" — bu söz həm qorxu, həm də ümid mesajıdır: qafil olanlar üçün qorxu, oyaq olanlar üçün isə xoş müjdə. Allahın yolunu seç, çünki yalnız Onda əsl rahatlıq və əbədi səadət vardır.