آل عمران سۈرىسى — ئايەت 188

1. ئايەتتىكى ئاچقۇچلۇق سۆزلەرنىڭ مەنىسى:

• "تَحْسَبَنَّ" — گۇمان قىلماق، ئويلىماق، پەرەز قىلماق.
• "يَفْرَحُونَ" — خۇشال بولىدۇ، سۆيۈنىدۇ.
• "أَتَوا" — قىلدى، ئەمەلگە ئاشۇردى (بۇ يەردە يامان ئىشلارنى كۆرسىتىدۇ).
• "يُحْمَدُوا" — ماختاش، مەدھىيەلەش.
• "بِمَفَازَةٍ" — نىجاتلىق، قۇتۇلۇش، ئامان قالماق.
• "عَذَابٌ أَلِيمٌ" — قاتتىق ئازاب، رەنجىتىدىغان ئازاب.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئى پەيغەمبەر، سەن شۇنداق كىشىلەرنى ھەرگىز نىجات تاپقۇچىلار دەپ ئويلىمىغىنكى، ئۇلار قىلغان يامان ئىشلىرى بىلەن خۇشال بولىدۇ ۋە قىلمىغان ياخشى ئىشلىرى ئۈچۈن كىشىلەر ئۇلارنى ماختاشلىرىنى ياخشى كۆرىدۇ. ئۇلار ئازابتىن قۇتۇلىدۇ دەپ ھەرگىز ئويلىمىغىن. ئۇلار ئۈچۈن قاتتىق ئازاب بار. بۇ ئايەت مۇناپىقلار ۋە شۇنىڭدەك قىلمىشلارنى قىلغۇچىلار ھەققىدە نازىل بولغان. ئۇلار جىھادقا چىقمىغان تۇرۇپ، قايتىپ كەلگەندە يالغان قەسەم ئىچىپ ئەپۇ سورايدۇ ۋە قىلمىغان ياخشى ئىشلىرى ئۈچۈن ماختاشنى ياخشى كۆرىدۇ. ئاللاھ تائالا بۇنداق كىشىلەرنىڭ ئازابتىن قۇتۇلمايدىغانلىقىنى ۋە ئۇلارغا رەنجىتىدىغان ئازاب بارلىقىنى بىلدۈردى. بۇ ئايەت ھەر بىر يامان ئىش قىلىپ تۇرۇپ ئۇنىڭ بىلەن مەغرۇرلىنىدىغان، ياكى قىلمىغان ياخشى ئىشى ئۈچۈن كىشىلەرنىڭ ماختاشىنى ئۈمىد قىلىدىغان كىشىلەرگە قاتتىق ئاگاھلاندۇرۇشتۇر.

1. بۇ ئايەتتىن ئېلىنىدىغان پايدىلار:

• ئاللاھ تائالا ھەر قانداق يوشۇرۇن ئەمەلنى ۋە كۆڭۈلدىكى نىيەتنى بىلىدۇ، شۇڭا كىشى قىلمىغان ياخشى ئىشى بىلەن ماختاشنى ئۈمىد قىلماسلىقى كېرەك.
• يامان ئەمەل قىلىپ تۇرۇپ خۇشال بولۇش ۋە مەغرۇرلىنىش مۇسۇلمانغا ياراشمايدۇ، بۇنداق قىلىش ئاخىرەتتە قاتتىق ئازابغا سەۋەب بولىدۇ.
• ئىسلام دىنى ئادەمنى راستچىللىق، سەمىمىيلىك ۋە ئەمەلىي ئىش قىلىشقا چاقىرىدۇ، يالغان ماختاش ۋە ساختىپەزلىكتىن چەكلەيدۇ.
• ئاللاھنىڭ ئازابىدىن قۇتۇلۇشنىڭ يولى پەقەت سەمىمىي ئەمەل، تەۋبە ۋە ئىخلاس بىلەن بولىدۇ.
• بۇ ئايەت ئىنساننى ھەقىقىي ياخشى ئەمەللەرگە ئۈندەپ، كىشىلەرنىڭ ماختاشىغا ئەمەس، بەلكى ئاللاھنىڭ رازىلىقىغا ئېرىشىشكە تەرغىب قىلىدۇ.