Rum surasi — Oyat 36

Kalimalarning ma'nolari:

• أَذَقْنَا – tatdirdik, berdik.
• رَحْمَةً – ne'mat, rahmat (yomg'ir, sog'liq, boylik kabi).
• فَرِحُوا – xursand bo'ldilar.
• سَيِّئَةٌ – yomonlik, ofat (qurg'oqchilik, kasallik, qashshoqlik).
• بِمَا قَدَّمَتْ أَيْدِيهِمْ – qilgan gunohlari tufayli.
• يَقْنَطُونَ – umidsizlikka tushadilar, rahmatdan noumid bo'ladilar.

Tafsir:

Qachonki Biz odamlarga o'z rahmatimizdan bir ne'matni – sog'liq, boylik, farovonlik yoki yomg'ir kabi narsalarni bersak, ular bundan shukr qilish o'rniga, kibr-u havo bilan, maqtanchoqlik bilan xursand bo'lishadi. Ular bu ne'matni Bizdan deb bilmay, o'zlarining kuch-qudratlari deb hisoblaydilar. Ammo qachonki ularga o'z qo'llari bilan qilgan gunohlari, yomon amallari sababli bir yomonlik – kasallik, qashshoqlik, qurg'oqchilik yoki qo'rquv yetib kelsa, darhol Allohning rahmatidan umidlarini uzadilar va bu musibatning bartaraf bo'lishidan noumid bo'lib qoladilar. Ular na ne'mat vaqtida shukr qiladilar, na musibat vaqtida sabr qiladilar. Bu ko'pchilik odamlarning xislatidir – ular yaxshilikda ham, yomonlikda ham haddan oshib ketadilar.

Foydalar:

1. Mo'min kishi ne'matga erishsa, shukr qiladi va bu ne'mat Allohdan ekanini biladi; musibatga uchrasa, sabr qiladi va Allohning rahmatidan noumid bo'lmaydi.
2. Ushbu oyat musibatlarning sababi gunohlar ekaniga ishora qiladi, shuning uchun gunohlardan tiyilish kerak.
3. Allohning rahmatidan umid uzish – katta gunohdir. Mo'min har qanday qiyinchilikda ham Allohning rahmati kengligiga ishonadi.
4. Insonning iymoni ne'mat va musibatda o'zini qanday tutishi bilan o'lchanadi – shukr va sabr iymonning belgisidir.