Rum surəsi — Ayə 52

Mənaların izahı:

• لَا تُسْمِعُ — eşitdirə bilməzsən, səsin çatdıra bilməzsən.
• الْمَوْتَىٰ — ölülər; burada məcazi mənada qəlbi ölmüş, haqqı qəbul etməyən insanlar nəzərdə tutulur.
• الصُّمَّ — kar olanlar; burada haqqa qarşı qulağını bağlayan, eşitmək istəməyən insanlar mənasındadır.
• الدُّعَاءَ — çağırış, dəvət.
• وَلَّوْا مُدْبِرِينَ — arxa çevirib uzaqlaşdıqda, üz döndərib getdikdə.

Təfsir:

Ey Peyğəmbər! Sən qəlbi ölmüş, haqqa qarşı qulağını tamamilə bağlamış insanlara sözünü eşitdirə bilməzsən. Onlar sanki ölülər kimidir — ölü necə səsi eşitmirsə, onlar da ilahi dəvəti eşidib qəbul etmirlər. Kar bir adam da sənə üzünü çevirib uzaqlaşdıqda, səni heç eşitmir; necə ki, bu müşriklər də haqdan üz döndərib uzaqlaşdıqları üçün dəvəti duymurlar.

Bu ayə Peyğəmbərə (sallallahu aleyhi və səlləm) təsəlli verir: sən onların iman gətirməməsindən qəm yemə, özünü məsuliyyət altında hiss etmə. Sənin vəzifən yalnız təbliğ etməkdir; qəlbləri açmaq, qulaqları haqqa açar etmək isə yalnız Allahın əlindədir. Kim ki qəlbini imana bağlayar, o, diridir və eşidir; kim ki inadla üz döndərər, o, ölü və kardır.

Bu ayədən öyrənirik ki, hidayət Allahdan gəlir. İnsan öz iradəsi ilə haqqa yönəlməlidir ki, dəvət ona təsir etsin. Allahın kəlamı hər kəsə çatdırılmalıdır, amma qəbul etmək hər kəsin öz seçimidir. Qurani-Kərim bizə bu həqiqəti xatırladır ki, ümidimizi yalnız Allaha bağlayaq və Onun rəhmətinə sığınaq — çünki qəlbləri dirildən də, qulaqları açan da yalnız Odur.