Ар-Рум сүресі — Аят 52

1. Сөздердің мағынасы:

• الْمَوْتَىٰ — өлілер; бұл жерде жүрегі өлген, яғни қабылдау қабілетінен айырылған адамдар.
• الصُّمَّ — саңыраулар; ақиқатты естуге құлағы бітелгендер.
• الدُّعَاءَ — шақыру, үндеу, яғни пайғамбардың (с.а.с.) адамдарды иманға шақыруы.
• وَلَّوْا مُدْبِرِينَ — арттарын бұрып, кетіп қалғандар; яғни бет бұрып, теріс айналғандар.

1. Аяттың тәпсірі:

Уа, Мұхаммед (с.а.с.)! Сен жүрегі өлген, қабылдау қабілеті жоғалған адамдарға ақиқатты жеткізе алмайсың. Олар өлі дене сияқты — естімейді, сезбейді. Сондай-ақ сен саңырауларға дауыстап шақырсаң да, олар шақыруды ести алмайды, әсіресе олар сенен бет бұрып, арттарын салып кетіп бара жатса. Бұл жерде Аллаһ пайғамбарға (с.а.с.) жұбаныш беріп, иман келтірмейтін мүшріктердің жағдайын өлі мен саңырауға теңеп отыр: олар ақиқатқа құлақ аспайды, одан пайдаланбайды. Сондықтан олардың иман келтірмеуіне қайғырып, қапаланбау керек. Өйткені бұл адамдардың жүрегі тірі емес, құлағы ақиқатқа бітелген. Олар тіпті жаныңда тұрса да естімейді, ал арттарын бұрып кеткенде қалай естиді? Осылайша, Аллаһ пайғамбарға (с.а.с.) бұл адамдарды тура жолға салу оның қолында емес екенін, тек Аллаһ қалаған жандарға ғана иман нәсіп ететінін білдіріп отыр.

1. Аяттан алынатын пайдалар:

• Бұл аят Аллаһтың әділдігін және хикметін көрсетеді: әркім өз еркімен иманға бет бұруы керек, Аллаһ ешкімді зорламайды.
• Пайғамбардың (с.а.с.) мейірімділігі мен қамқорлығын білдіреді: ол адамдардың иман келтірмеуіне қатты қайғырған, бірақ Аллаһ оны жұбатқан.
• Иман келтіру — жүректің тірі болуының белгісі. Жүрегі өлі адам ақиқатты қабылдай алмайды.
• Ақиқатқа құлақ аспау, бет бұру — адамды рухани саңырау әрі өлі етеді.
• Бұл аят бізге үміт береді: егер жүрегімізді ашып, ақиқатқа құлақ салсақ, Аллаһ бізді тура жолға салады.
• Ислам — жүрегі тірі, ақиқатқа ашық жандардың діні. Ол әр адамды ойлануға, жүрегін тірілтуге шақырады.
• Құран — жүрекке әсер ететін, оны тірілтетін кітап. Оны оқып, тыңдаған адам рухани нұрға бөленеді.