Лукман сүрөсү — Аят 20

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• سَخَّرَ — багындырды, кызматыңарга берди, пайдаланууга ыңгайлуу кылды.
• أَسْبَغَ — толук кылды, мол-мол кылып берди, кемчиликсиз жеткирди.
• نِعَمَهُ — Анын (Аллахтын) берген жакшылыктары, нээматтары.
• ظَاهِرَةً — көзгө көрүнгөн, ачык-айкын.
• بَاطِنَةً — жашыруун, ички, көзгө көрүнбөгөн.
• يُجَادِلُ — талашат, талкуулашат, каршы чыгып талашат.
• هِدًى — туура жол, багыттоо, пайгамбар аркылуу келген жол көрсөтүү.
• كِتَابٍ مُّنِيرٍ — нурлуу, жарык берүүчү китеп (Аллах тарабынан түшүрүлгөн).

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Эй, адамдар! Аллах силерге асмандагы нерселерди — күндү, айды, жылдыздарды, булуттарды — жана жердеги нерселерди — жаныбарларды, өсүмдүктөрдү, сууларды жана башка сансыз нерселерди силердин пайдаланууңарга багындырып бергенин көрбөдүңөрбү? Ал силерге Өзүнүн нээматтарын сырткы жана ички түрдө толук кылып берди. Сырткы нээматтарга — ден соолук, кооз келбет, мүчөлөрдүн бүтүндүгү, материалдык жакшылыктар кирет. Ички нээматтарга — акыл-эс, илим-билим, ыйман, жүрөктөгү маани-маңыз жана силер билбеген башка көптөгөн жакшылыктар кирет. Ошентсе да, адамдардын арасында Аллахтын бирдиги жөнүндө илимсиз, туура жол көрсөтүүсүз жана нурлуу китепсиз талашып-тартышкандар бар. Алар өздөрүнүн доосуна эч кандай далил, акылга сыярлык негиз же Аллах тарабынан түшүрүлгөн ачык китеп келтире алышпайт.

1. Бул аяттан алынуучу пайдалар жана Исламга болгон кызыгууну арттыруучу ойлор:

• Аллах Таала асман менен жердеги бардык нерселерди адам баласынын кызматына багындырып берген. Бул — Улуу Жаратуучунун чексиз мээрими жана камкордугу.
• Аллахтын нээматтары сырткы жана ички болуп эки түрдө келет. Көзгө көрүнгөн ден соолук, байлык, үй-бүлө сыяктуу жакшылыктар менен катар, көзгө көрүнбөгөн ыйман, акыл, илим, жүрөктүн тынчтыгы сыяктуу улуу нээматтар да бар. Бул нээматтарды эстөө жана шүгүр кылуу — ыймандын белгиси.
• Аятта Аллах жөнүндө илимсиз, далилсиз, туура жол көрсөтүүсүз жана нурлуу китепсиз талашуу айыпталат. Бул — динде илимге жана далилге таянуунун маанилүүлүгүн көрсөтөт. Ислам — ой жүгүртүүгө, изилдөөгө жана акылга чакырган дин.
• Ар бир адам Аллахтын берген нээматтарын ойлонуп, Ага шүгүр кылса, жүрөгү тынчтыкка, жашоосу берекеге толот. Ислам — бул нээматтарды таанып, аларды берген Жаратуучуга ыраазы болуу жолу.
• Куран — нурлуу китеп, ал адамды караңгылыктан жарыкка, адашуудан туура жолго алып чыгат. Аны окуп, түшүнүп, ага ылайык жашоо — бакыттын жана ийгиликтин ачкычы.