سوره سبا — آيت 31

1) ڪلمات جي معنيٰ ۽ وضاحت:

• لَن نُّؤْمِنَ: اسان هرگز ايمان نه آڻينداسين، تصديق نه ڪنداسين.
• بَيْنَ يَدَيْهِ: ان کان اڳ ۾ نازل ٿيل ڪتاب، يعني توريت، انجيل ۽ زبور.
• مَوْقُوفُونَ: بيهاريل، روڪيل، يعني حساب لاءِ رب جي حضور ۾ بيهاريا ويندا.
• يَرْجِعُ بَعْضُهُمْ إِلَىٰ بَعْضٍ الْقَوْلَ: هڪ ٻئي ڏانهن ڳالهه موٽائيندا، يعني هڪ ٻئي تي الزام لڳائيندا ۽ تڪرار ڪندا.
• اسْتُضْعِفُوا: ڪمزور ۽ بيوس سمجهيا ويا، يعني عام ماڻهو ۽ پيروڪار.
• اسْتَكْبَرُوا: وڏائي ڪرڻ وارا، يعني سردار، اڳواڻ ۽ وڏا ماڻهو.

2) آيت جي تفسير:

ڪافرن چيو ته اسان هن قرآن تي هرگز ايمان نه آڻينداسين ۽ نه ئي انهن ڪتابن تي ايمان آڻينداسين جيڪي ان کان اڳ نازل ٿيا هئا، يعني توريت ۽ انجيل تي. اهڙي طرح انهن الله جي سڀني ڪتابن کي ڪوڙو ڪري ڇڏيو. اي نبي! جيڪڏهن توهان ڏسو ها جڏهن اهي ظالم ماڻهو پنهنجي رب جي حضور ۾ حساب لاءِ بيهاريا ويندا ۽ هڪ ٻئي ڏانهن ڳالهه موٽائيندا ۽ هڪ ٻئي تي الزام لڳائيندا، ته توهان هڪ ڏاڍو خطرناڪ منظر ڏسو ها. ان وقت ڪمزور سمجهيا ويا ماڻهو يعني پيروڪار ۽ عام ماڻهو پنهنجن وڏن سردارن ۽ اڳواڻن کي چوندا ته جيڪڏهن توهان اسان کي گمراهه نه ڪري ها ته اسان ضرور الله ۽ سندس رسولن تي ايمان آڻيون ها.

3) آيت مان حاصل ٿيندڙ فائدا:

• قرآن مجيد ۽ ان کان اڳ نازل ٿيل آسماني ڪتابن تي ايمان آڻڻ هر مسلمان تي فرض آهي، ڇاڪاڻ ته اهي سڀ الله جي طرفان آهن.
• قيامت جي ڏينهن هر انسان کي پنهنجي رب جي حضور ۾ حساب لاءِ بيٺو ٿيڻو آهي، ان ڪري اسان کي دنيا ۾ ئي پنهنجي عملن جي جاچڇاڪاڻ ڪرڻ گهرجي.
• دنيا ۾ وڏائي ۽ سرداري ڪرڻ ۽ ٻين کي گمراهه ڪرڻ جو نتيجو آخرت ۾ ذلت ۽ رسوائي آهي.
• پنهنجي غلطين جو الزام ٻين تي لڳائڻ ۽ ٻين کي دوهه ڏيڻ آخرت ۾ ڪنهن کي به نه بچائيندو.
• قرآن مجيد تي ايمان آڻڻ ۾ ئي دنيا ۽ آخرت جي ڪاميابي آهي، ۽ ان کان منهن موڙڻ وڏي خساري جو سبب آهي.
• الله تعاليٰ جي ڪتابن تي ايمان آڻڻ ۽ انهن جي هدايت تي عمل ڪرڻ اسان کي سڌي رستي تي هلائڻ ۾ مدد ڏئي ٿو.