Surah Saba — Aya 32

Ma’anar Kalmomi:

• اسْتَكْبَرُوا: waɗanda suka yi girman kai, suka ƙi bin gaskiya.
• اسْتُضْعِفُوا: waɗanda aka raunana, kuma aka ɗauke su marasa ƙarfi (talakawa da mabiya).
• صَدَدْنَاكُمْ: mun hana ku, ko mun kange ku daga hanya.
• الْهُدَىٰ: shiriya, wato addinin Musulunci da gaskiya.
• مُجْرِمِينَ: masu laifi, waɗanda suka aikata mugunta da kafirci da gangan.

Fassara da Bayani:

A wannan ayar Allah yana ba mu labarin abin da zai faru a ranar kiyama, lokacin da waɗanda suka kasance shugabanni masu girman kai a duniya, waɗanda suka ƙi bin gaskiya, za su yi magana da waɗanda suka kasance mabiyansu marasa ƙarfi a duniya. Za su ce musu da hanyar musu da ƙaryatawa: "Shin, mu ne muka hana ku shiriya bayan ta zo muku? A'a, ku da kanku ne kuka zaɓi kafirci da mugunta, ba mu tilasta muku ba."

Wannan magana ce ta nuna cewa shugabannin kafirai za su wanke kansu daga laifi, su ɗora wa mabiyansu alhakin, suna cewa: "Ba mu tsayar da ku daga bin gaskiya ba, amma ku da kanku kuka kasance masu laifi, kuka shiga kafirci da son rai, ba tare da tilastawa ba." A nan za su bayyana cewa mabiyan ba su da wani uzuri, domin sun ji gaskiya amma suka ƙi ta da gangan, kuma sun bi shugabanninsu bisa son zuciya, ba bisa tilastawa ba.

Wannan yana nuna cewa kowane mutum zai ɗauki nauyin ayyukansa a ranar kiyama, kuma ba zai iya ɗora laifinsa ga wani ba. Shugabannin da suka yaudari mutane za su yi ƙoƙari su ɓata wa kansu al'amura, amma mabiyan ma ba su da wani uzuri domin sun san gaskiya amma suka ƙi bin ta.

Fa’idodi da Darussa:

1. Neman uzuri a ranar kiyama ba zai yi amfani ba, domin Allah ya san abin da ke cikin zukata, kuma kowa zai sami sakamakon aikin da ya aikata da hannunsa.
2. Tilastawa ba ta wanzu a cikin addini ba; mutum yana da zaɓi na bin gaskiya ko barin ta, amma zai ɗauki nauyin zaɓinsa.
3. Yin koyi da shugabanni ba uzuri ba ne a gaban Allah, musamman idan mutum ya san gaskiya amma ya ƙi bin ta saboda son zuciya ko son duniya.
4. Wannan ayar tana ƙarfafa mu mu yi tunani da kansu, kada mu bi kowa ba tare da nazari ba, kuma mu riƙe gaskiya ko da kuwa ta saba wa son shugabanni.
5. Tana tunatar da mu cewa shiriya (Musulunci) ita ce hanya mafi kyau, kuma duk wanda ya sami damar bin ta, ya kamata ya yi gaggawar bin ta ba tare da jinkiri ba, domin nadama a ranar kiyama ba za ta yi amfani ba.