Аз-Зумар сүресі — Аят 6

1. Қиын сөздердің мағыналары:

• ﴿نَفْسٍ وَاحِدَةٍ﴾ — бір жан: бұл жерде Адам (ғ.с.) атасы.
• ﴿زَوْجَهَا﴾ — оның жұбайы: Хауа ана.
• ﴿الْأَنْعَامِ﴾ — төрт түлік мал: түйе, сиыр, қой, ешкі.
• ﴿ثَمَانِيَةَ أَزْوَاجٍ﴾ — сегіз жұп: әр түрден еркек пен ұрғашы.
• ﴿خَلْقًا مِّن بَعْدِ خَلْقٍ﴾ — бір кейіптен кейін бір кейіпте жарату: нұтфа, ұйыған қан, ет кесегі, сүйек, толық бейне.
• ﴿ظُلُمَاتٍ ثَلَاثٍ﴾ — үш қараңғылық: қарын, жатыр, шу (плацента) қабаттары.
• ﴿فَأَنَّىٰ تُصْرَفُونَ﴾ — қалайша бұрылып кетесіңдер? Яғни қалайша Аллаһтан басқаға бет бұрасыңдар?

1. Тәпсір:

Аллаһ Тағала адамзатты бір ғана жаннан — Адам атадан жаратты. Сосын сол жаннан оның жұбайы Хауа ананы жаратты. Осылайша бүкіл адамзат бір тамырдан тарады. Сондай-ақ Аллаһ сендерге төрт түлік малдан — түйе, сиыр, қой, ешкіден — сегіз жұпты жаратып берді: әр түрінен еркек пен ұрғашы. Бұл — адамдарға деген шексіз рақымның белгісі.

Аллаһ сендерді анаңның құрсағында кезең-кезеңмен жаратады: алдымен нұтфа, кейін ұйыған қан, сосын ет кесегі, одан соң сүйек, ақырында толық бейнеге келтіреді. Осының бәрі үш қараңғылықтың ішінде — қарын, жатыр және шу қабатының астында жүзеге асады. Осының бәрін жаратқан — Аллаһ, сендердің Раббыларың. Билік тек Оған ғана тән. Одан басқа лайықты тәңір жоқ. Сонда қалайша сендер Одан басқаға бет бұрып, адасып кетесіңдер?

1. Пайдалы қорытындылар:

• Аллаһтың құдіреті шексіз: Ол бір жаннан бүкіл адамзатты таратты, әр адамды ана құрсағында кезең-кезеңмен жаратты. Бұл — Оның ғылымы мен құдіретінің айқын дәлелі.
• Адам баласының жаратылуындағы кезеңдер мен үш қараңғылықтың ішіндегі жаратылыс — Аллаһтың рақымы мен мейірімінің көрінісі. Осыны ойлаған адам Раббысына шүкір етуге ұмтылады.
• Төрт түлік малдың жаратылуы — адамға берілген үлкен нығмет. Бұл нығметтерді берген Аллаһқа құлшылық ету — адамның парызы.
• Аяттың соңындағы «Қалайша бұрылып кетесіңдер?» деген сұрақ — адамды ойлануға шақырады. Барлық нығметті берген Аллаһты тастап, басқаға бет бұру — үлкен адасушылық.
• Бұл аят адамды Аллаһтың бірлігін мойындауға, Оған шын жүректен құлшылық етуге және берген нығметтері үшін шүкіршілік етуге бастайды. Ислам — адамды тура жолға салатын, Раббысымен байланыстыратын дін екенін осы аят айқын көрсетеді.