Ан-Ниса сүрөсү — Аят 173

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• اسْتَنكَفُوا (истанкафу): Бой көтөрүү, текеберленип баш тартуу, өзүн жогору сезип, моюн сунбоо.
• اسْتَكْبَرُوا (истакбару): Текеберлик кылуу, өзүн чоң сезип, башкалардан жогору тутуу.
• يُوَفِّيهِمْ (йуваффихим): Аларга толук берилет, эч кемитилбейт.
• مِّن فَضْلِهِ (мин фадлихи): Аллахтын өз ырайымынан, жакшылыгынан, берекесинен.
• وَلِيًّا (валийян): Жардам берүүчү, колдоочу, иштерин тартипке салуучу.
• نَصِيرًا (насыран): Жардам берүүчү, колдоп-коргоочу.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Аллах Таала бул аятта адамдарды эки топко бөлүп сүрөттөйт. Биринчи топ — Аллахка чын жүрөктөн ыйман келтирип, ишенип, жакшылык иштерди кылгандар. Алар ыйманды сөзүндө, жүрөгүндө жана ишинде бекем кармап, Аллахтын шариятына ылайык жашагандар. Аллах аларга кылган жакшылыктарынын сыйлыгын толук, эч кемитпей берет. Мындан тышкары, өзүнүн чексиз ырайымынан жана берекесинен кошумча да берет. Бул кошумча сыйлык — адамдын көзү көрбөгөн, кулагы укпаган, көңүлүнө да келбеген нерселер.

Экинчи топ — Аллахка ибадат кылуудан жана Ага моюн сунуудан текеберленип баш тарткандар. Алар өздөрүн чоң сезип, Аллахтын алдында баш ийүүнү өздөрүнө ылайык көрбөгөндөр. Аллах аларды катуу, кыйноочу азап менен жазалайт. Ошол күнү аларга Аллахтан башка эч ким жардам бере албайт, эч ким коргоп-колдой албайт. Аларга пайда келтире турган да, зыяндан сактай турган да бирөө табылбайт.

1. Аяттан алынуучу пайдалар жана исламга болгон кызыгууну арттыруучу ойлор:

• Ыйман жана жакшылык — чыныгы ийгиликтин жолу: Аллах ыйман келтирип, жакшылык иштерди кылгандарга сыйлыгын толук берерин жана үстүнө кошумча ырайым кыларын убада кылган. Бул — ар бир мусулманды кубандыра турган чоң кабар. Демек, жакшылык кылуу эч качан текке кетпейт.
• Аллахтын ырайымы чексиз: Аллах өзүнүн жакшылык кылган пенделерине гана тийиштүү сыйлык бербестен, өзүнүн чексиз берекесинен кошумча да берет. Бул Аллахтын ырайымынын кенендигин жана берешендигин көрсөтөт.
• Текеберлик — азапка алып баруучу жол: Аллахка моюн сунуудан текеберленип баш тартуу адамды катуу азапка дуушар кылат. Бул бизге текеберликтен сактанып, Аллахтын алдында кичипейил болуу зарылдыгын үйрөтөт.
• Аллахтан башка жардамчы жок: Кыямат күнү Аллахтан башка эч ким жардам бере албайт. Ошондуктан адам Аллахка гана таянып, Ага гана ибадат кылышы керек. Бул — чыныгы бакыттын жана коопсуздуктун булагы.
• Ислам — адилет жана ырайымдуу дин: Аллах жакшылык кылгандарды сыйлап, жамандык кылгандарды жазалайт. Бул адилеттиктин жана ырайымдын эң жогорку үлгүсү. Ислам адамды жакшылыкка чакырып, жамандыктан кайтарат.