نساء سۈرىسى — ئايەت 173

1. ئايەتتىكى ئاساسلىق سۆزلەرنىڭ مەنىسى:

• ئامەنۇ: ئىمان كەلتۈردى، يەنى دىلى بىلەن ئىشەندى، تىلى بىلەن ئىقرار قىلدى.
• ئەمىلۇس سالىھات: ياخشى ئەمەللەرنى قىلدى، يەنى شەرىئەتكە ئۇيغۇن ئىبادەت ۋە ياخشىلىقلارنى قىلدى.
• يۇۋەففىھىم: ئۇلارغا تولۇق بېرىدۇ، ھېچ كېمەيتىۋەتمەيدۇ.
• ئەجر: ئەمەلگە قارشى بېرىلىدىغان ساۋاب.
• يەزىيدۇھۇم: ئۇلارغا زىيادە قىلىپ بېرىدۇ.
• فەزل: ئاللاھنىڭ چەكسىز ئاتا-ئېھسانى ۋە مەرھەمىتى.
• ئىستەنكەفۇ: باش تارتىپ، تەكەببۇرلۇق قىلىپ ئىبادەتتىن يۈز ئۆرۈدى.
• ئىستەكبەرۇ: مەنپىيلىك قىلىپ، ئۆزىنى چوڭ تۇتۇپ ھەقنى قوبۇل قىلمىدى.
• ئەزابەن ئەلىمەن: قاتتىق ئازاب، يەنى قاتتىق ئازاب بىلەن ئازابلىنىدۇ.
• ۋەلىي: ياردەمچى، ھىمايە قىلغۇچى.
• نەسىير: نۇسرەت قىلغۇچى، ياردەم بەرگۈچى.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئاللاھ تائالا بۇ ئايەتتە ئىككى تۈركۈم ئادەمنىڭ ئاقىۋىتىنى ئېنىق بايان قىلىدۇ. بىرىنچى تۈركۈم: ئاللاھقا ئىمان كەلتۈرگەن، يەنى دىلى بىلەن ئىشىنىپ، تىلى بىلەن ئىقرار قىلىپ، ئەمەلىيەتتە ئىمانىنى ئىسپاتلىغان كىشىلەر. ئۇلار ياخشى ئەمەللەرنى قىلىپ، ئاللاھنىڭ شەرىئىتىگە ئەمەل قىلغانلار. ئاللاھ ئۇلارغا ئەمەللىرىنىڭ ساۋابىنى تولۇق بېرىدۇ، ھېچ كېمەيتىۋەتمەيدۇ. ئۇنىڭ ئۈستىگە ئۆزىنىڭ چەكسىز ئاتا-ئېھسانىدىن زىيادە نېمەتلەرنى ئاتا قىلىدۇ. بۇ زىيادە نېمەتلەر شۇنداق ئۇلۇغكى، ھېچقانداق كۆز كۆرمىگەن، ھېچقانداق قۇلاق ئاڭلىمىغان، ھېچقانداق ئادەمنىڭ قەلبىگە كەلمىگەن نېمەتلەردۇر.

ئىككىنچى تۈركۈم: ئاللاھقا ئىبادەت قىلىشتىن ۋە ئىتائەت قىلىشتىن باش تارتىپ، تەكەببۇرلۇق قىلىپ ھەقنى قوبۇل قىلمىغان كىشىلەر. ئۇلار ئۆزلىرىنى چوڭ تۇتۇپ، ئاللاھنىڭ ئالدىدا تەۋەززۇ قىلىشتىن ئىستىكبارلىق قىلغانلار. ئاللاھ ئۇلارنى قاتتىق ئازاب بىلەن ئازابلايدۇ. ئۇلار ئۈچۈن ئاللاھتىن باشقا ھېچقانداق ھىمايە قىلغۇچى ۋە ياردەم بەرگۈچى تېپىلمايدۇ. ئۇلارنى ئازابتىن قۇتقۇزىدىغان، ياكى ئۇلارغا ياردەم قىلىپ زىياننى دەپئى قىلىدىغان ھېچكىم بولمايدۇ.

1. بۇ ئايەتتىن ئېلىنىدىغان پايدىلار:

• ئىمان ۋە ياخشى ئەمەل بىر-بىرىدىن ئايرىلمايدۇ. ھەقىقىي ئىمان ئەمەل بىلەن ئىسپاتلىنىدۇ.
• ئاللاھ ئادىل ۋە كەرەملىكتۇر. ئۇ مۇئمىنلەرگە ساۋابنى تولۇق بېرىدۇ، ئۇنىڭ ئۈستىگە ئۆز پەزلىدىن زىيادە ئاتا قىلىدۇ.
• ئاللاھنىڭ پەزلى ۋە نېمىتى چەكسىز بولۇپ، ئۇنىڭ بېرىدىغان زىيادە نېمەتلىرى ئىنسان ئەقلى ۋە تەسەۋۋۇرىدىن ئۈستۈندۇر.
• تەكەببۇرلۇق ۋە ھەقنى قوبۇل قىلماسلىق ئادەمنى ھالاكەتكە ئېلىپ بارىدۇ. ئاللاھقا ئىبادەت قىلىشتىن باش تارتىش ۋە تەكەببۇرلۇق قىلىش ئېغىر ئازابقا سەۋەب بولىدۇ.
• ئاللاھتىن باشقا ھېچقانداق ھىمايە قىلغۇچى ۋە ياردەم بەرگۈچى يوق. شۇڭا ئىنسان پەقەت ئاللاھقا يۆلەنمەلىدۇر.
• بۇ ئايەت مۇئمىنلەرنى ياخشى ئەمەل قىلىشقا ۋە ئاللاھنىڭ پەزلىگە ئۈمىد باغلاشقا تەرغىب قىلىدۇ، شۇنداقلا تەكەببۇرلۇقتىن ۋە ھەقنى رەت قىلىشتىن ئاگاھلاندۇرىدۇ.