نساء سۈرىسى — ئايەت 172

1) ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج سۆزلەر:

• يَسْتَنكِفَ: ئىنكار قىلماق، باش تارتماق، تەكەببۇرلۇق قىلىپ قوبۇل قىلماسلىق.
• الْمَسِيحُ: ئىسا ئەلەيھىسسالام، ئۇنىڭ لەقىبى.
• الْمَلَائِكَةُ الْمُقَرَّبُونَ: ئاللاھ تەرىپىدىن يۇقىرى دەرىجىگە كۆتۈرۈلگەن يېقىن پەرىشتىلەر.
• يَسْتَكْبِرْ: چوڭچىلىق قىلماق، تەكەببۇرلۇق قىلماق.
• فَسَيَحْشُرُهُمْ: ئاللاھ ئۇلارنىڭ ھەممىسىنى توپلايدۇ.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

بۇ ئايەت مەسىھ ئىسا ئەلەيھىسسالام ۋە ئاللاھقا يېقىن پەرىشتىلەر توغرىسىدا سۆزلەيدۇ. ئاللاھ تائالا مەسىھ ئىسا ئەلەيھىسسالامنىڭ ئاللاھنىڭ بەندىسى بولۇشتىن ھەرگىز باش تارتمايدىغانلىقىنى، بۇنى ئىنكار قىلمايدىغانلىقىنى ۋە بۇنىڭدىن ئەزەلدىن ئۇيالمايدىغانلىقىنى بىلدۈرىدۇ. شۇنىڭدەك، ئاللاھ تەرىپىدىن يۇقىرى مەرتىبىگە كۆتۈرۈلگەن يېقىن پەرىشتىلەرمۇ ئاللاھنىڭ بەندىسى بولۇشتىن باش تارتمايدۇ. دېمەك، ئەگەر مەسىھ ئىسا ۋە ئۇلۇغ پەرىشتىلەر ئاللاھنىڭ بەندىسى بولۇشنى شەرەپ دەپ بىلسە، باشقىلارنىڭ ئۇلارنى ئىلاھ قىلىپ قويۇشى قانچىلىك خاتا! ئاندىن ئاللاھ تائالا: كىمكى ئاللاھقا ئىبادەت قىلىشتىن باش تارتىپ، تەكەببۇرلۇق قىلىپ ئۆزىنى چوڭ تۇتسا، ئاللاھ قىيامەت كۈنى ئۇلارنىڭ ھەممىسىنى ئۆز ھۇزۇرىغا توپلايدۇ ۋە ھەر بىرىگە قىلغان ئەمىلىگە يارىشا ھەقلىق جازا-مۇكاپات بېرىدۇ، دەپ ئاگاھلاندۇرىدۇ.

3) ئايەتتىن ئېلىنىدىغان پايدىلار:

• ئاللاھنىڭ بەندىسى بولۇش ئەڭ ئۇلۇغ شەرەپتۇر. ھەتتا ئەڭ ئالىي مەخلۇقلار — پەيغەمبەرلەر ۋە پەرىشتىلەر — بۇ شەرەپتىن باش تارتمايدۇ.
• ئىسلام دىنى ھەممە كىشىنى ئاللاھقا بەندىچىلىك قىلىشقا، تەكەببۇرلۇقتىن يىراق تۇرۇشقا چاقىرىدۇ.
• ئاللاھ ھەممە ئادەمنى قىيامەت كۈنى توپلاپ، ئادىل ھېساب ئالىدۇ. بۇ ئادالەتنىڭ مۇكەممەللىكىنى كۆرسىتىدۇ.
• ئىنساننىڭ ئەمەلىنىڭ قىممىتى ئۇنىڭ ئىخلاسى ۋە كىبىرسىزلىكىگە باغلىقتۇر. كىمكى ئىبادەتنى تەكەببۇرلۇق بىلەن تەرك ئەتسە، ئاقىۋىتى ئېغىر بولىدۇ.
• بۇ ئايەت ئىسلامنىڭ تەۋھىد ئەقىدىسىنى ئېنىق بايان قىلىپ، ھەر قانداق شېرىكچىلىك ۋە ئۇلۇغلاشقا قارشى تۇرىدۇ. بۇ ئىسلامنىڭ ساددىلىقى ۋە ھەقىقىيلىكىنى نامايان قىلىدۇ.