Zuxruf surəsi — Ayə 10

1) Bəzi sözlərin izahı:

• مَهْدًا (məhdən): Döşənmiş, hazırlanmış yer; beşik kimi rahat və düzənli bir səth. Burada yerin insan üçün rahat, sabit və yaşayışa yararlı hala gətirilməsi mənasındadır.
• سُبُلًا (sübülən): Yollar, keçidlər. Tək forması "səbil"dir. Həm maddi yolları, həm də mənəvi istiqamətləri ifadə edə bilər.
• تَهْتَدُونَ (təhtədunə): Doğru yolu tapırsınız, hidayətə gəlirsiniz. Burada həm yer üzündə yolunuzu tapmağınız, həm də mənəvi olaraq doğru yolu tutmanız nəzərdə tutulur.

2) Ayənin təfsiri:

Bu ayədə Allah-Təala Öz qüdrətini və insana olan mərhəmətini xatırladır. O, yeri insanlar üçün döşənmiş, rahat və sabit bir məkan etmişdir — sanki bir beşik kimi. İnsan orada ayaq basır, yaşayır, əkin əkir, ev tikər, rahatlıqla hərəkət edir. Əgər yer belə düzənli və münasib olmasaydı, insan həyatı çox çətin olardı.

Sonra Allah buyurur ki, O, yerin içində sizin üçün yollar yaratmışdır — dağların arasında, dərələrdə, çöllərdə keçidlər və yollar vardır ki, siz bir yerdən başqa yerə gedə biləsiniz, ticarət edəsiniz, dolanışığınızı təmin edəsiniz. Bu yollar vasitəsilə həm dünyəvi məqsədlərinizə çatırsınız, həm də düşünüb doğru yolu tapırsınız.

Ayənin sonunda "bəlkə doğru yolu tapasınız" ifadəsi həm maddi, həm də mənəvi məna daşıyır. Yəni bu yollar sizi istədiyiniz yerə aparır, eyni zamanda sizə Allahın qüdrətini və hikmətini düşünməyə imkan verir ki, haqq yolu tapa biləsiniz.

3) Dəvət və nəsihət:

Bu ayə bizə xatırladır ki, Allah bizə hər şeyi asanlaşdırmışdır. Yer üzü bizim üçün hazırlanmış bir ev kimidir, yollar isə bizə verilmiş nemətdir. Gəlin bu nemətləri düşünərək Allaha şükür edək. Hər səfərə çıxdıqda, hər yol gedəndə Allahın bizə verdiyi bu rahatlığı xatırlayaq. Bu yollar bizi təkcə bir şəhərdən digərinə aparmır — onlar bizi Allaha yaxınlaşdıran düşüncələrə də aparır. Kim ki, bu nemətləri görüb şükür edər və doğru yolu axtarar, o, həm dünyada rahatlıq tapar, həm də axirətdə nicat tapar. Allahın verdiyi yolları yaxşılığa istifadə edək, çünki hər yol bir imkandır — ya Allaha tərəf, ya da uzaqlaşmağa. Seçim bizim əlimizdədir.