زخرف سۈرىسى — ئايەت 36

1) لۇغەتتىكى ئىزاھات:

• يَعْشُ: ئەسلىدە كۆزى ئاجىزلىشىپ، كۆرۈش قابىلىيىتى ئاجىزلىشىش دېگەن مەنىدە. بۇ يەردە مەجازىي مەنىدە «يۈز ئۆرۈش، پەرۋا قىلماسلىق، كۆڭۈل بەرمەسلىك» دېگەن مەنىنى بىلدۈرىدۇ.
• ذِكْرِ الرَّحْمَٰنِ: بۇ يەردە «قۇرئان كەرىم» مەنىسىدە. چۈنكى قۇرئان ئاللاھنى ئەسلەش، ئۇنىڭ ھىدايىتى ۋە ئەسكەرتىشىدۇر.
• نُقَيِّضْ: «تەيىن قىلىمىز، مۇيەسسەر قىلىمىز، بېكىتىمىز» دېگەن مەنىدە.
• قَرِينٌ: «ھەمراھ، يۆلەلداش، ھەر ۋاقىت بىللە بولىدىغان يولداش» دېگەن مەنىدە.

2) ئايەتنىڭ تەپسىرى:

بۇ ئايەتتە ئاللاھ تەئالا بىر مۇھىم ھەقىقەتنى ئوتتۇرىغا قويىدۇ: كىمكى مېھرىبان ئاللاھنىڭ ئەسكەرتىشى بولغان قۇرئان كەرىمدىن يۈز ئۆرۈپ، ئۇنىڭغا قۇلاق سالمىسا، ئۇنىڭ ئەمر-پەرمانلىرىنى ئويلانمىسا ۋە ئۇنىڭ ئازابىدىن قورقمىسا، ئۇنداق كىشىنى ئاللاھ ئۆزىنىڭ ئىرادىسى بىلەن بىر شەيتانغا ھەمراھ قىلىپ قويىدۇ. بۇ شەيتان ئۇنىڭغا ھەر ۋاقىت يۆلەلداش بولۇپ، ئۇنى ھەقىقەتتىن چەتنەپ، گۇناھ ۋە زىيانلىق ئىشلارغا ئۈندەپ تۇرىدۇ، ھالالنى ھارام قىلىپ كۆرسىتىپ، يامان ئىشلارغا قىزىقتۇرىدۇ.

بۇ ئايەت شۇنى ئەسكەرتىدۇكى، قۇرئان كەرىمدىن يۈز ئۆرۈش پەقەت بىر سەل قاراش ئەمەس، بەلكى ئۇ ئاللاھنىڭ ئازابىغا تۇتۇلۇشقا سەۋەب بولىدىغان ئېغىر خاتالىقتۇر. ئاللاھ تەئالا ئادەمنى زورلاش بىلەن ھىدايەتكە مەجبۇرلىمايدۇ؛ ئەگەر ئادەم ئۆز ئىختىيارى بىلەن ھىدايەتتىن يۈز ئۆرۈسە، ئۇنىڭغا شەيتاننى ھەمراھ قىلىپ بېرىدۇ. بۇ ئاللاھنىڭ ئادالەتلىك جازاسىدۇر.

ئى مۇئمىن قېرىنداشلار! بۇ ئايەت بىزگە ناھايىتى مۇھىم بىر ساۋاق بېرىدۇ: قۇرئان كەرىمنى ئوقۇش، ئاڭلاش ۋە ئۇنىڭ مەنىسىنى چۈشىنىش بىزنىڭ ھاياتىمىزنىڭ ئەڭ مۇھىم بىر قىسمى بولۇشى كېرەك. قۇرئان بىزنىڭ روھىمىزنىڭ نۇرى، قەلبىمىزنىڭ شىپاسى ۋە يولىمىزنىڭ يورۇقچىسىدۇر. ئەگەر بىز قۇرئاندىن يىراقلىشىپ، ئۇنىڭ تەلىماتلىرىنى ئۇنتۇپ قالساق، شەيتان بىزگە يېقىنلىشىپ، بىزنى ئازدۇرۇشى مۇمكىن. شۇڭا، ھەر كۈنى ئاز بولسىمۇ قۇرئان ئوقۇشقا، ئۇنىڭ مەنىسىنى چۈشىنىشكە ۋە ئۇنىڭ تەلىماتلىرى بويىچە ياشاشقا تىرىشايلى. ئاللاھ بىزنى شەيتاننىڭ ۋەسۋەسىسىدىن ساقلىسۇن ۋە قۇرئاننى ھاياتىمىزنىڭ ھەر بىر جەھەتتە يېتەكچىسى قىلىشىمىزغا ياردەم بەرسۇن.