Qəmər surəsi — Ayə 4

1) Bəzi sözlərin izahı:

• الْأَنبَاء: xəbərlər, hekayətlər deməkdir. Burada keçmiş ümmətlərin başına gələn hadisələr nəzərdə tutulur.
• مُزْدَجَر: ibrət, nəsihət, çəkindirici amil mənasındadır. "Zəcərə" kökündən olub "çəkindirmək, qadağan etmək" mənasını verir.

2) Ayənin təfsiri:

Uca Allah bu ayədə buyurur ki, artıq bu insanlara — yəni Quranı yalan sayanlara — keçmiş ümmətlərin xəbərlərindən elə bilgilər gəlib çatmışdır ki, bunlar onları haqqa qaytarıb yanlış yoldan çəkindirməyə kifayət edər.

Bu xəbərlər nədir? Bunlar Allahın peyğəmbərlərini yalan sayan, haqqı inkar edən və zülm edən keçmiş xalqların hekayətləridir. Onlar öz küfrləri və ədalətsizlikləri səbəbindən Allah tərəfindən məhv edilmişdilər. Bu hadisələr hər bir ağıl sahibi insan üçün açıq bir ibrət və çəkindirici dərsdir.

Ayə sanki belə deyir: "Ey insanlar! Sizdən əvvəl yaşamış ümmətlərin aqibətinə baxın! Onlar da sizin kimi peyğəmbərləri yalan saydılar, haqqa arxa çevirdilər və nəticədə Allahın əzabına düçar oldular. Bu xəbərlər sizə kifayət qədər ibrət deyilmi? Bu hekayətlər sizi öz küfrünüzdən və zülmünüzdən çəkindirmək üçün yetərli deyilmi?"

Bu ayə bizə böyük bir dərs verir: tarix təkrarlanır. Keçmişdə haqqı inkar edənlər necə cəzalandırıldılarsa, bu gün də haqqa sırt çevirənlər eyni aqibətlə üzləşə bilərlər. Lakin Allahın rəhməti genişdir — kim tövbə edib doğru yola qayıtsa, Allah onu bağışlayar.

3) Dəvət xarakterli nəsihət:

Ey insan! Bu ayə sənə bir fürsət pəncərəsi açır. Keçmişdəkilərin acı nəticələrini eşidib dərs çıxarmaq, özünü düzəltmək üçün ən gözəl vaxt elə bu andır. Quran sənə rəhmət olaraq nazil olub — onun xəbərlərini oxu, düşün və qəlbini haqqa aç. Unutma ki, Allah kimsəyə zülm etməz; insanlar öz əlləri ilə özlərinə zülm edərlər. Gəl, bu ibrət dolu xəbərlərdən faydalan, doğru yola qayıt və Rəbbinin rəhmətinə sığın. Allah tövbə edənləri çox bağışlayan və çox rəhm edəndir.