Rəhman surəsi — Ayə 63

Söz izahı:

• فَبِأَيِّ — "bəs hansı ilə", "elə isə hansı ilə".
• آلَاءِ — "ne’mətlər", "nemətlər", "vergiler". Bu sözün tək forması "إِلًى" və ya "آلَاء" kimi gəlir; mənası Allahın bəxş etdiyi saysız-hesabsız yaxşılıqlar, nemətlərdir.
• رَبِّكُمَا — "sizin ikinizin Rəbbi". Burada "ikisi" dedikdə insan və cin nəzərdə tutulur.
• تُكَذِّبَانِ — "yalan sayırsınız", "inkar edirsiniz", "danırsınız".

Ayənin təfsiri:

Bu ayə Rəhman surəsinin ən möhtəşəm və ən təsirli ayələrindən biridir. Allah-Təala insanlara və cinlərə xitab edərək buyurur: "Elə isə Rəbbinizin hansı nemətlərini yalan sayırsınız?"

Bu sual təkcə bir soruşma deyil, həm də bir oyadıcı xəbərdarlıqdır. Allah insana və cinə saysız-hesabsız nemətlər verib: həyat, sağlamlıq, ağıl, ruzi, su, hava, günəş işığı, ailə, iman və ən böyüyü — hidayət. Bütün bunlar Allahın bizə olan sonsuz mərhəmətinin əlamətidir. İnsan bu nemətləri gördüyü halda, necə ola bilər ki, onları inkar etsin və ya onları verənin Allah olduğunu unutsun?

Bu ayə təkrarla gəlir və hər dəfə qəlbə toxunur. Çünki insan tez unudur. Gündəlik həyatın qayğıları içində Allahın verdiyi nemətləri görməməzliyə vurur. Amma bu ayə bizə xatırladır: hər nəfəs, hər an, hər sağlamlıq — hamısı Allahın bizə olan sevgisinin və mərhəmətinin göstəricisidir.

Ey insan! Bir düşün: səhər gözünü açanda görə bildiyin üçün, yemək yediyin üçün, sevdiklərinin yanında olduğu üçün kimə borclusan? Bütün bunları sənə verən Allahdır. O halda necə ola bilər ki, Onun nemətlərini danasan?

Bu ayə həm də bizə şükür etməyi öyrədir. Şükür sadəcə "sağ ol" demək deyil — şükür, Allahın verdiyi nemətləri Onun yolunda istifadə etmək, Ona itaət etmək və Onu sevməkdir. Kim Allahın nemətlərini tanıyıb şükür edərsə, Allah ona daha çox verər. Kim də inkar edərsə, bilməlidir ki, bu nemətlər bir gün əlindən alına bilər.

Bu ayə bizi düşünməyə çağırır: biz Allahın hansı nemətini inkar edirik? Bəlkə sağlamlığımızı, bəlkə vaxtımızı, bəlkə imanımızı? Gəlin bu suala vicdanla cavab verək və Allahın nemətlərinə şükür edənlərdən olaq. Çünki şükür edən qul, Allahın sevgisinə layiq olar.