Sura Al-An'am — Aya 77

Maana ya maneno:

• Bazighan: Kuchomoza, wakati wa mwanzo wa kuchomoza kwake.
• Afala: Kutoweka, kuzama, au kupotea (baada ya kuchomoza).
• Yahdini: Kuniongoza, kunipa taufiki ya kuongoka.
• Adh-Dhallin: Waliopotea, walioondoka kwenye njia iliyonyooka.

Tafsiri ya Aya:

Alipomuona mwezi ukichomoza (wakati wa mwanzo wa kuchomoza kwake), Ibrahimu alisema kwa njia ya kuwahoji na kuwafikishia hoja wapinzani wake: "Huyu ndiye Mola wangu?" Hii ilikuwa si imani ya kweli, bali ni mbinu ya kielimu na ya kuwafungulia macho watu wake, ili wafikirie kwa kina kuhusu viumbe vinavyobadilika na kutoweka. Alipouona mwezi ukizama na kutoweka, alisema kwa unyenyekevu na kwa kumtegemea Mwenyezi Mungu: "Kama Mola wangu asiponiongoza na kunitengenezea njia ya haki, basi hakika nitakuwa miongoni mwa watu waliopotea." Maana yake: kuongoka na kupata taufiki ni kwa mikono ya Mwenyezi Mungu pekee, na bila ya rehema Yake, mtu hawezi kujiongoza mwenyewe. Hivyo, Ibrahimu alithibitisha kwamba yeye hana uwezo wa kujiongoza isipokuwa kwa msaada wa Mwenyezi Mungu, na kwamba viumbe kama mwezi, jua, na nyota haviwezi kuwa miungu kwa sababu vinabadilika na kutoweka.

Faida na Mafunzo kutoka kwenye Aya hii:

1. Uthibitisho wa Tawhid (Umoja wa Mwenyezi Mungu): Viumbe vyote vinavyobadilika, kuchomoza na kutoweka, haviwezi kuwa miungu. Mungu wa kweli ni yule asiyebadilika wala kutoweka, ambaye ni Mwenyezi Mungu Mmoja.
2. Mbinu ya kielimu katika kufikisha ujumbe: Ibrahimu alitumia mbinu ya kuuliza na kuwafanya watu wafikirie wenyewe, badala ya kuwalazimisha wakubali. Hii inatufundisha kutumia hekima na busara katika kuwaelekeza wengine.
3. Kujinyenyekeza kwa Mwenyezi Mungu: Ibrahimu, ingawa alikuwa nabii, alikiri kwamba yeye mwenyewe hawezi kujiongoza bila ya msaada wa Mwenyezi Mungu. Hii inatufundisha kuwa kila mtu anahitaji kumtegemea Mwenyezi Mungu katika kila jambo, na kwamba kiburi na kujitosheleza ni vitu vinavyomletea mtu hasara.
4. Kutafuta haki kwa bidii: Ibrahimu hakuacha kutafuta ukweli hadi alipoupata, na hii inatuhimiza sisi pia kuwa na bidii katika kutafuta elimu na ukweli, na kutokubali kufuata mila za wazee kwa upofu bila ya kufikiri.
5. Haja ya kuomba hidaya (ongofu): Aya inatufundisha kuwa kuongoka ni neema kutoka kwa Mwenyezi Mungu, na tunapaswa kumuomba daima atuongozee njia iliyonyooka, kama alivyomuombea Ibrahimu.