Аль-Джинн сүрөсү — Аят 14

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• الْمُسْلِمُونَ — моюн сунуучулар, баш ийүүчүлөр; бул жерде Аллахка ибадат кылып, Ага моюн сунган жиндер.
• الْقَاسِطُونَ — адилетсиздик кылгандар, туура жолдон четтегендер; бул жерде акыйкаттан тайган, адашкан жиндер.
• تَحَرَّوْا — атайылап көздөштү, умтулушту, тандап алышты.
• رَشَدًا — туура жол, акыйкат, жакшылык жана туура багыт.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Жиндердин өз ооздорунан айтылган бул сөздөрдө алар өз коомдорунун экиге бөлүнгөнүн моюнга алышат: алардын арасында Аллахка чын ыкластан моюн сунуп, Ага баш ийген мусулмандар бар, ошондой эле акыйкаттан тайып, адилетсиздикке жана адашууга кеткендер да бар. Андан кийин Аллах Таала алардын бул сөзүнө баа берип: ким Аллахка моюн сунуп, Ага баш ийип, туура жолду тутса, дал ошолор акыйкатты, туура жолду атайылап тандап алгандар жана ошолор гана туура багытка жеткендер — деп билдирет. Ал эми акыйкаттан тайган, адашкандар болсо тозок отуну болушат.

Бул аят адамзат менен жиндердин ортосунда эч кандай айырма жок экенин көрсөтөт: экөө тең Аллахтын алдында жоопкер, экөө тең туура жолду тандоо эркиндигине ээ. Ким туура жолду тандаса — өзү үчүн жакшылык тандайт, ким адашууну тандаса — өзүнө зыян кылат. Аллах эч кимди адаштырууга мажбурлабайт, тескерисинче, ар бир жанга туура жолду тандоо мүмкүнчүлүгүн берет.

1. Аяттан алынуучу пайдалар жана исламга болгон кызыгууну арттыруучу ойлор:

• Ислам — бүткүл жаратылыштын дини: Бул аят жиндердин арасында да мусулмандар бар экенин айтып, Исламдын адамзатка гана эмес, жиндерге да келген акыйкат дин экенин көрсөтөт. Демек, Ислам — жалпы жаратылыштын Раббиси тарабынан жиберилген акыркы жана толук дин.
• Туура жолду тандоо — ар бир адамдын өз колунда: Аллах ар бир жанга акыйкатты тандоо мүмкүнчүлүгүн берген. Ким чын ыкластан туура жолду издесе, Аллах ага жол көрсөтөт. Бул — Аллахтын адилеттигинин жана ырайымынын белгиси.
• Мусулман болуу — чоң бакыт: Аятта «ким Аллахка моюн сунса, ошолор туура жолду тандап алышты» деп айтылат. Демек, мусулман болуу — бул жөн гана ата-бабадан калган салт эмес, бул акыйкатты атайылап тандоо, туура жолду көздөө жана Аллахтын ырайымына жетүү.
• Ар бир адам өз тандоосу үчүн жооп берет: Аят адамдарды ой жүгүртүүгө чакырат: сен кайсы тараптасың? Туура жолду тандап, Аллахка моюн сунуучуларданбысың, же акыйкаттан тайып, адашуучуларданбысың? Бул суроо ар бирибизге тиешелүү.
• Ислам — жеңил жана түшүнүктүү жол: Аллах бизден тек гана Ага моюн сунууну жана туура жолду тандоону каалайт. Бул — оор эмес, тескерисинче, адамдын жаратылышына шайкеш келген табигый жол. Ким ушул жолду тандаса, дүйнөдө да, акыретте да бакытка жетет.