Mursalot surasi — Oyat 26

Kalimalarning ma'nolari:

• Ahyā'an – tiriklarni, jonlilarni.
• Amwātan – o'liklarni, murdalarni.

Tafsir:

Alloh taolo bu oyatda Yerning buyuk ne'matlarini eslatib, insonlarga o'z qudratini namoyon etmoqda. Ushbu oyatda aytilishicha, Alloh bu yerni shunday yaratganki, u tirik insonlarni o'z ustida ko'tarib turadi, ularga maskan bo'ladi, ular yer yuzida yashaydilar, yuradilar, quradilar va undan rizqlanadilar. Shu bilan birga, yer o'liklarni ham o'z bag'riga oladi – inson vafot etgach, uning jasadi yerga ko'miladi va yer uni o'z ichiga oladi. Bu esa Allohning rahmati va hikmatidir: tiriklar uchun yer yuzi yashash joyi, o'liklar uchun esa qabr maskani bo'ldi. Bu holat insonning dunyoda yashashi va oxiratda qayta tirilishi o'rtasidagi bog'liqlikni ko'rsatadi. Yer ham tiriklarni, ham o'liklarni o'zida saqlaydi va qiyomat kunida ularni qayta tiklash uchun Allohning izni bilan hammasi chiqariladi.

Foydalar va saboqlar:

• Ushbu oyatdan biz Yerning buyuk ne'mat ekanligini va Allohning insonlarga bo'lgan rahmati cheksizligini o'rganamiz. Yer bizga ham tiriklikda, ham o'limdan keyin xizmat qiladi.
• Bu oyat insonni o'limni eslashga va hayotning oxiri borligini anglab, to'g'ri yo'lda yurishga undaydi. O'limni eslash insonni gunohlardan saqlaydi va yaxshi amallarga chorlaydi.
• Yerning o'liklarni o'z bag'riga olishi – Allohning hikmatidan dalolatdir. Bu orqali inson jasadi hurmat qilinadi va yer unga qabr sifatida xizmat qiladi. Bu esa Islomning inson sha'niga bo'lgan e'tiborini ko'rsatadi.
• Qiyomat kuni barcha tiriklar ham, o'liklar ham yerdan qayta tiriltirilishi haqidagi e'tiqod musulmonlarning qalbiga umid va qo'rquv bag'ishlaydi: umid – Allohning rahmatiga, qo'rquv – Uning adolatiga. Bu esa insonni solih amallar qilishga undaydi.