Anfol surasi — Oyat 50

Kalimalarning ma’nolari:

• يَتَوَفَّى – jonini oladi, vafot ettiradi.
• أَدْبَارَهُمْ – orqalari, qomatlarining orqa tomoni.
• الْحَرِيقِ – kuydiruvchi, yondiruvchi (olov azobi).

Tafsir:

Ey Muhammad! Agar sen o‘sha dahshatli manzarani ko‘rsang edi, albatta, ulkan va qo‘rqinchli bir holni guvohi bo‘larding. O‘sha hol shuki, farishtalar kofir bo‘lganlarning jonlarini olish uchun keladilar. Ular yuzlariga va orqalariga zarba berib, jonlarini qattiq azob bilan chiqaradilar. Kofirlar qochishga urinsalar ham, farishtalar ularning orqalaridan urib to‘xtatadilar, oldinga yuzlansa, yuzlariga uradilar. Shu bilan birga ularga: “Endi kuydiruvchi olov azobini totib ko‘ringlar!” – deb aytadilar. Bu azob ularning o‘lim lahzasidagi ilk jazosidir, keyin esa ularni jahannam olovi kutmoqda. Ushbu oyat Badr jangidagi kofirlar haqida nozil bo‘lgan bo‘lsa-da, uning hukmi qiyomatgacha barcha kofirlarga taalluqlidir.

Foydalar:

1. Kofirlarning o‘lim lahzasidagi ahvoli nihoyatda og‘ir va qo‘rqinchli ekanini bilish, mo‘minni o‘z e’tiqodida sobit qolishga undaydi.
2. Farishtalarning kofirlarni yuz va orqalariga urib azoblashi, ularning Alloh va Uning rasuliga qarshi qilgan gunohlari og‘irligini ko‘rsatadi.
3. Bu oyat mo‘minda Allohning azabidan qo‘rqish hissini kuchaytiradi va uni to‘g‘ri yo‘ldan og‘ishmaslikka chorlaydi.
4. Kofirlarga beriladigan azob faqat qabrda emas, balki o‘lim paytidayoq boshlanishi, insonni bu dunyoda gunohlardan saqlanishga undaydi.
5. Islomda o‘limdan keyingi hayotga ishonch mustahkamlanadi, chunki bu oyat o‘lim lahzasidagi holatlarni aniq tasvirlab, oxirat haqiqatini tasdiqlaydi.