Ат-Тауба сүрөсү — Аят 102

1. Сөздөрдүн мааниси:

• اعْتَرَفُوا: өз күнөөлөрүн моюнга алышты, жашырбай ачык айтышты.
• خَلَطُوا: аралаштырышты, кошуп жиберишти.
• عَمَلًا صَالِحًا: жакшы иш, пайдалуу амал.
• سَيِّئًا: жаман иш, күнөө.
• عَسَى: «балким», «үмүт бар» деген мааниде — бул жерде Аллахтын ырайымына болгон үмүттү билдирет.
• يَتُوبَ عَلَيْهِمْ: алардын тообосун кабыл кылып, кечирим берүүсү.
• غَفُورٌ: кечирүүчү, күнөөлөрдү жаап-жашыруучу.
• رَّحِيمٌ: ырайымдуу, мээримдүү.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аят Мадинадагы жана анын айланасындагы адамдардын бир тобу жөнүндө айтылат. Алар согушка чыкпай калып, күнөө кетиришкен, бирок башкалар сыяктуу жалган шылтоо айтып актанууга аракет кылышкан эмес. Тескерисинче, алар өз күнөөлөрүн ачык моюнга алып, кетирген катасын мойнуна коюшту. Алардын иштери аралаш болгон: бир жагынан Аллахка моюн сунуу, шариятты кармоо, жакшы амалдарды аткаруу сыяктуу жакшы иштерди кылышса, экинчи жагынан пайгамбарды (ага Аллахтын тынчтыгы жана саламы болсун) таштап, согушка чыкпай калуу сыяктуу жаман иштерди да кетиришкен. Алар ушул жаман иштери үчүн өкүнүп, тообо кылып, Аллахтан кечирим сурашат. Аллах алардын тообосун кабыл кылып, күнөөлөрүн кечиришин үмүт кылышат. Чындыгында Аллах тообо кылган пенделерин кечирет, аларга ырайым кылат. Ал күнөөлөрдү жаап-жашырып, тообо кылгандарды мээрими менен кучактайт.

1. Алынган пайдалар:

• Тообо эшиги ар дайым ачык: Кимде-ким күнөө кетирип, анан чын жүрөктөн өкүнүп, Аллахка кайтса, Аллах анын тообосун кабыл кылат. Бул аят тообо кылуунун канчалык жеңил жана Аллахтын ырайымынын канчалык кенен экенин көрсөтөт.
• Күнөөнү моюнга алуу — жакшылыктын башталышы: Адам өз катасын мойнуна алып, жашырбай, жалган шылтоо издебей, чындыкты айтса, бул анын чын ыкластан тообо кылып жатканынын белгиси. Бул — Аллахтын ырайымына жетүүнүн биринчи кадамы.
• Жакшы иш менен жаман иштин аралашуусу: Адам баласы кээде жакшы иштерди да, жаман иштерди да кылып коёт. Бирок үмүт үзбөй, жакшы иштерибизди көбөйтүп, жаман иштерибиз үчүн тообо кылып, Аллахтын кечиримин сурашыбыз керек.
• Аллахтын кечиримдүүлүгү жана ырайымдуулугу: Аллах өзүнүн ысымдары менен — Гафур (Кечирүүчү) жана Рахим (Ырайымдуу) — пенделерине кайрылып, тообо кылгандарды кечирип, аларга мээрим кылаарын билдирет. Бул бизди Аллахтын ырайымына үмүт кылууга жана Ага жакындашууга чакырат.
• Ислам — кечирим жана үмүт дини: Бул аят бизге Исламдын негизи кечирим, ырайым жана үмүткө курулганын көрсөтөт. Кимде-ким күнөө кетирип, анан чын жүрөктөн тообо кылса, Аллах аны кечирет. Бул — бизди Исламга жана Куранга жакындаштырган улуу жакшылык.