سوڕەتی عه‌له‌ق — ئایه‌ت 6

ووشه‌كانى ئایه‌ته‌كه‌:

• كەللا: نەخێر، واتە ڕەتکردنەوەی قسە و کردارەکانی ئەبو جەهل.
• ئینسان: مرۆڤ، بەتایبەت ئەو کەسەی کە خۆی بەدەستەوە دەدات وەک ئەبو جەهل.
• لَیَطْغى: بەڕاستی دەستدرێژی دەکات و لە سنوور دەترازێت، بە کبر و خۆبەزلزانی.

تەفسیری ئایه‌ته‌كه‌:

خوای گەورە لەم ئایەتە پیرۆزەدا فەرموویەتی: «نەخێر، بەڕاستی مرۆڤ دەستدرێژی دەکات و لە سنوور دەترازێت».

ئەم ئایەتە وەڵامدانەوەیە بۆ ئەو کەسانەی کە ڕێگریان لە خێر و چاکە دەکەن و بەربەستن لە ڕێگای خوا، وەک ئەبو جەهل کە بەرگری لە پێغەمبەر ﷺ دەکرد کاتێک نوێژی دەکرد لە نزیک کەعبە.

خوای گەورە ڕوون دەکاتەوە کە مرۆڤ کاتێک دەوڵەمەند دەبێت و خۆی بەدەستەوە دەدات، لە سنوور دەترازێت و خۆی بە گەورە دەزانێت، وەک ئەبو جەهل کە بە دەوڵەمەندی و پلەکەی شایستەی خۆی نەبینی کە باوەڕ بهێنێت بە پێغەمبەر ﷺ.

ئەی خوێنەری بەڕێز! ئەم ئایەتە فێرمان دەکات کە مرۆڤ دەبێت هۆشیار بێت لە خۆبەزلزانی و لووتبەرزی، چونکە ئەم خەسڵەتە ناپەسەندە مرۆڤ لە ڕێگای ڕاست لادەدات و دەیکاتە کەسێک کە ڕێزی لە خوا و خەڵکی نەبێت.

بەڵام ئەی موسڵمانی ئازیز! تۆ دەبێت شوکرانەبێژ بیت بۆ نیعمەتەکانی خوا، وەک فەرموویەتی: «وَأَمَّا بِنِعْمَةِ رَبِّكَ فَحَدِّثْ» (وەک بە نیعمەتی پەروەردگارت ڕابگەیەنە). دەوڵەمەندی و سامان دەبێت هۆی نزیکبوونەوە لە خوا بێت، نەک هۆی دوورکەوتنەوە و دەستدرێژی.

بیرت بێت کە هەموو مرۆڤێک دەگەڕێتەوە بۆ لای خوا، و خوای گەورە لە هەموو کردارێک ئاگادارە و پاداشتی هەمووان دەداتەوە. جا ئەی مرۆڤ! لە سنووری خوا مەترازێ و خۆت بە گەورە مەزانە، چونکە هەموو شتێک لەلای خوا دیارە و ڕۆژێک دێت کە هەمووان لە کردارەکانیان بپرسێنرێن.