سورت فاتحه — آیت 1

د کلمو معناګانې:

• بِسْمِ اللهِ: د الله په نامه پیل کوم.
• الله: د رب تعالیٰ خاص نوم دی، چې د عبادت وړ یوازې همغه ذات دی او له ده پرته بل څوک په دې نوم نه یادېږي.
• الرَّحْمَنِ: هغه ذات چې رحمت یې ټول مخلوقات رانغاړلي، پر مؤمنانو او کافرانو دواړو رحم کوي.
• الرَّحِيمِ: هغه ذات چې رحمت یې په ځانګړي ډول مؤمنانو ته رسېږي.

تفسیر:

دا آیت د قرآن کریم د پیل ټکی دی او د "بسملې" په نوم یادېږي. مؤمن د خپل هر کار په پیل کې، په ځانګړي ډول د قرآن په لوستلو کې، د الله تعالیٰ له نامه سره پیل کوي، ځکه چې دا کار د ده لپاره د برکت، مرستې او د شیطان له وسوسو څخه د خوندیتوب سبب ګرځي. کله چې مونږ وایو "بسم الله"، نو دا اقرار کوو چې زموږ ټول کارونه یوازې د الله تعالیٰ په مرسته او ملاتړ سرته رسېږي، او مونږ د ده له نامه برکت غواړو.

د "الله" نوم د ذات حق تعالیٰ لپاره ځانګړی نوم دی، چې د عبادت او بندګۍ وړ یوازې همغه ذات دی. دا نوم د ده تر ټولو لوی نوم دی او له ده پرته بل هېڅوک په دې نوم نه یادېږي.

بیا د "الرَّحْمَنِ" او "الرَّحِيمِ" دوه نومونه ذکر شوي دي. "الرَّحْمَنِ" د هغه رحمت څرګندونه کوي چې ټول مخلوقات پکې شاملیږي؛ لکه ورکول، روزي، روغتیا او نور نعمتونه چې پر هر ژوندي موجود باندې شوي دي. خو "الرَّحِيمِ" هغه ځانګړی رحمت دی چې یوازې مؤمنانو ته رسېږي؛ لکه د ایمان توفیق، د نیکو عملونو هدایت، د ګناهونو بخښنه او د جنت نعمتونه.

دا آیت مونږ ته دا درس راکوي چې د الله تعالیٰ رحمت ډېر پراخ دی، نو مونږ باید د ده له رحمت نه هیله لرې نه کړو، او په هر کار کې د ده له نامه سره پیل وکړو ترڅو زموږ کارونه بریالي او زموږ ژوند د ده په رضا سره سمون ومومي.