Yunus surasi — Oyat 17

Kalimalarning ma'nolari:

• افترى: yolg'on to'qidi, uydirdi.
• آياته: Uning (Allohning) oyatlarini, ya'ni payg'ambarlarga kelgan mo''jizalar va dalillarni.
• المجرمون: jinoyatchilar, gunohkorlar, Allohning chegarasidan chiqib, Uning payg'ambarlarini yolg'onchiga chiqarganlar.

Tafsir:

Bu oyatda Alloh taolo eng katta zulm va adolatsizlikni bayon qilmoqda. Hech kim Allohga nisbatan yolg'on to'qigan, Unga sherik yoki farzand bor deb da'vo qilgan kishidan ko'ra zolimroq emas. Shuningdek, Allohning oyatlarini, ya'ni payg'ambarlariga kelgan aniq dalil va mo''jizalarni yolg'on deb hisoblagan kishi ham eng katta zulm qilgan bo'ladi. Chunki bu ikki holat ham haqiqatni buzish, Allohning buyukligiga nisbatan haddini oshirish va Uning rahmatidan yuz o'girishdir.

Alloh taolo bu kabi jinoyatchilar, ya'ni Uning payg'ambarlarini yolg'onchiga chiqarib, Uning oyatlarini inkor etgan kimsalar hech qachon najot topmasliklarini, maqsadlariga erisha olmasliklarini va oxiratda ham, dunyoda ham ziyon ko'rishlarini qat'iy xabar qilmoqda. Ular qanchalik harakat qilmasin, Allohning hukmi ularning ustidan g'olib keladi.

Foydalar:

1. Allohga nisbatan yolg'on to'qish yoki Uning oyatlarini inkor etish eng katta gunoh va zulm ekanini bilishimiz kerak. Bu bizni har qanday yolg'on da'volardan, shirk va kufrdan saqlanishga undaydi.
2. Bu oyat mo''minlarga Allohning adolati va hikmatini eslatadi: zolimlar qanchalik kuchli bo'lmasin, ularning oxiri halokatdir. Bu esa mo''minlarning qalbini mustahkamlab, ularni sabr va iymonda barqaror qiladi.
3. Islomda muvaffaqiyat (faloh) faqat Allohga iymon keltirish, Uning oyatlariga amal qilish va payg'ambarlarga ergashish orqali bo'lishini o'rgatadi. Bu bizni to'g'ri yo'lda sobit qolishga va gunohlardan yiroq bo'lishga chorlaydi.
4. Ushbu oyat Allohning rahmati kengligini ham ko'rsatadi: U zolimlarni ogohlantirib, ularga tavba qilish imkoniyatini beradi. Shuning uchun har bir inson xatosidan qaytib, Allohga yuzlanishi mumkin.