Йунус сүрәсе — Аять 49

Сүзләрнең мәгънәләре:

• لا أَمْلِكُ — мин ия түгел, кулымда түгел.
• ضَرًّا — зарар китерү яки аны үземнән ераклаштыру.
• نَفْعًا — файда китерү яки аңа ирешү.
• إِلَّا مَا شَاءَ اللَّهُ — Аллаһ теләгән нәрсәләр генә.
• أَجَلٌ — билгеләнгән вакыт, срәк.
• يَسْتَأْخِرُونَ — соңга калырлар.
• يَسْتَقْدِمُونَ — алдан килерләр.

Аять тәфсире:

Әйт, ий Мухәммәд галәйһиссәләм, бу мөшрикләргә: "Мин үземә дә зарар китерә алмыйм һәм үземә дә файда китерә алмыйм, Аллаһ теләмәсә. Әгәр Аллаһ теләсә, Ул миңа зарар китерә яки файда бирә ала. Минем кулымда бу эшләр түгел, бәлки бары тик Аллаһның ихтыяры белән генә. Мин үз язмышымны да белмим, ә сезнең язмышыгызны белү турында сүз дә булырга мөмкин түгел. Мин сезгә Аллаһның рәсүле генә, Ул әмер иткәнне ирештерүчемен".

Һәр өммәтнең — һәр халыкның яки җәмгыятьнең — билгеләнгән бер срәге, ахыр чиге бар. Бу срәк Аллаһ тарафыннан алдан билгеләнгән, аны беркем дә белми, тик Аллаһ кына. Кайчан аларның срәге җитсә, ягъни Аллаһ аларны һәлак итәргә яки аларның гомерләрен тәмамларга теләсә, алар аны бер сәгатькә дә кичектерә алмаслар, һәм бер сәгатькә дә алдан китерә алмаслар. Бу — Аллаһның кодрәте һәм хикмәте белән билгеләнгән төгәл вакыт.

Шуңа күрә, ий кешеләр, Аллаһның ґәзабын ашыктырмагыз, чөнки һәр нәрсәнең үз вакыты бар. Сезнең һәлакәтегез яки җәзагыз киләчәк, ләкин ул Аллаһ билгеләгән вакытта гына булыр. Аны беркем дә үзгәртә алмый.

Аятьтән алынган файдалар:

• Пәйгамбәр галәйһиссәләмнең дә кеше икәнлеге һәм аның да бөтен эшләре Аллаһ ихтыярына бәйле булуы — бу безгә тәүәккәллекне һәм Аллаһка гына таянуны өйрәтә.
• Һәр эшнең, һәр җәмгыятьнең Аллаһ тарафыннан билгеләнгән срәге барлыгы — бу безне Аллаһның кодрәте алдында тыйнак булырга һәм Аның хөкемнәренә риза булырга өнди.
• Ашыгу һәм билгеләнгән вакытны алдан китерү теләге — файдасыз эш, чөнки Аллаһның тәкъдире үзгәрми. Бу безне сабырлыкка һәм Аллаһның эшенә ышанып торырга өйрәтә.
• Бу аять мөселманнарны Аллаһның кодрәтенә һәм хикмәтенә ышанырга, ґәзап килүдән куркып, тәүбә итәргә һәм изге гамәлләр кылырга дәртләндерә.