سوره هود — آیه 13

معانی کلمات:

• افْتَرَاهُ: آن را دروغ بافته و به خدا نسبت داده است.
• مُفْتَرَیَاتٍ: دروغ‌بافته‌شده‌هایی (که خودتان ساخته باشید، نه وحی الهی).
• مِن دُونِ اللَّهِ: غیر از خدا، یعنی دیگران را به کمک بطلبید.

تفسیر آیه:

آیا این مشرکانِ مکه می‌گویند که محمد (صلی الله علیه وآله وسلم) این قرآن را خودش ساخته و به دروغ به خدا نسبت داده است؟! این سخنی است که نشان‌دهندهٔ نادانی و لجاجت آنان است. خداوند به پیامبرش دستور می‌دهد که در پاسخ به آنان بگوید: اگر راست می‌گویید که این قرآن ساختهٔ بشر است، پس شما نیز ده سورهٔ دروغین و ساختگی همانند آن بیاورید که ادعا کنید از جانب خداست. و در این کار، هر کس را که می‌توانید — از بت‌ها، کاهنان، شاعران و هر یاوری — به کمک بطلبید تا در این چالش یاری‌تان کنند. اگر در ادعای خود صادق هستید، این کار را انجام دهید. اما هرگز نخواهید توانست، زیرا قرآن معجزه‌ای الهی است و هیچ بشری توان مقابله با آن را ندارد.

فواید و پیام‌های آیه:

1. این آیه، دلیل روشنی بر حقانیت قرآن و اعجاز آن است؛ زیرا خداوند با این چالش، راه هرگونه بهانه‌ای را بر منکران بسته است و ثابت می‌کند که قرآن نه ساختهٔ بشر، بلکه وحی الهی است.
2. قرآن کریم، کتابی است که نه تنها در محتوا، بلکه در نظم، فصاحت و بلاغت، بی‌نظیر است و همین امر، ایمان ما را به آن استوار می‌سازد و ما را به تدبر در آیاتش دعوت می‌کند.
3. این آیه نشان می‌دهد که خداوند با مهربانی، راه را برای هدایت انسان‌ها باز گذاشته است؛ حتی دشمنان را به چالش می‌کشد تا با دیدن ناتوانی خود، به حق ایمان بیاورند. پس چه زیباست که ما با قلبی باز، به این کتاب آسمانی پناه ببریم و از هدایت آن بهره‌مند شویم.