Yusuf surasi — Oyat 41

يَا صَاحِبَيِ السِّجْنِ أَمَّا أَحَدُكُمَا فَيَسْقِي رَبَّهُ خَمْرًا ۖ وَأَمَّا الْآخَرُ فَيُصْلَبُ فَتَأْكُلُ الطَّيْرُ مِن رَّأْسِهِ ۚ قُضِيَ الْأَمْرُ الَّذِي فِيهِ تَسْتَفْتِيَانِ

Kalimalarning ma'nolari:

• "رَبَّهُ" — bu yerda "xojasi" yoki "hukmdori" ma'nosida, ya'ni shoh.
• "يُصْلَبُ" — xochga tortiladi, dor ostida qoldiriladi.
• "تَسْتَفْتِيَانِ" — ikkingiz fatvo (ta'bir) so'rayapsizlar.

Tafsir:

Yusuf alayhissalom zindondagi ikki sherigiga ularning tushlarini sharhlab berdilar. Ular tushlarida biri uzum siqib, undan sharob tayyorlayotganini, ikkinchisi esa boshi ustida non ko'tarib, qushlar undan yeb ketayotganini ko'rgan edilar. Yusuf ularga dedi: "Ey zindondoshlarim, sizlardan biringiz — uzum siqqan kishi — zindondan chiqib, shohning may quyuvchisi (soqiy) bo'ladi. Ikkinchingiz esa — non ko'targan kishi — xochga tortiladi va qushlar uning boshidan yeydi. Sizlar mendan so'ragan ish hal bo'ldi, bu albatta amalga oshadi."

Yusuf alayhissalom bu tushlarni aniq va qat'iy ta'bir qildilar. Rivoyatlarga ko'ra, ikkala sherigi ham dastlab tushlarini o'yin-kulgi uchun aytgan edilar, lekin Yusuf ularga bu tushlarning ta'biri haqiqat ekanini, u aytgan hukm albatta yuz berishini bildirdi. Bu yerda Yusufning ilohiy ilmi va rostgo'yligi namoyon bo'ldi — u Alloh bergan bilim bilan kelajakdagi voqealarni xabar qildi.

Foydalar:

• Yusuf alayhissalomning zindonda ham odamlarga yaxshilik qilishdan to'xtamagani sabr va himmatning oliy namunasi. U og'ir sharoitda ham o'zini yo'qotmadi, balki atrofidagilarga foyda berishda davom etdi.
• Tush ta'biri — Allohning bandalariga beradigan ilmlaridan biri. Bu ilm orqali insonlarga yo'l ko'rsatiladi va ularning iymoni mustahkamlanadi.
• Yusufning "qat'iy hukm" bilan gapirishi — haqiqatni aytishda murosasiz bo'lish, xushomad va yolg'ondan saqlanish kerakligini o'rgatadi.
• Bu voqea Allohning irodasi albatta amalga oshishini va Uning hukmidan qochib bo'lmasligini eslatadi. Inson qanchalik qiyin ahvolda bo'lmasin, Allohning rejasi doimo yaxshilik bilan tugaydi.