İbrâhim Suresi — Ayet 22

Kelime Anlamları:

• Kudıye'l-emr: İşin bitirilmesi, hesabın görülüp hükmün verilmesi.
• Va'del-hak: Gerçek olan, mutlaka gerçekleşecek olan Allah'ın vaadi.
• Ahleftüküm: Size verdiğim sözde durmadım, sözümden döndüm.
• Sultan: Zorlayıcı güç, kuvvet, delil.
• Musrih: Kurtarıcı, imdada yetişen, feryada koşan.

Tefsir:

Kıyamet gününde hesap tamamlanıp, cennetlikler cennete, cehennemlikler cehenneme yerleştirildikten sonra şeytan, kendisini izleyen azgınlara hitaben bir konuşma yapar. Bu, onun son ve en acımasız itirafıdır. Der ki: "Ey gafiller! Allah size gerçek bir vaadde bulundu; ölümden sonra diriliş, hesap, cennet ve cehennem mutlaka gelecektir diye söz verdi ve sözünü tuttu. Ben ise size 'diriliş yok, hesap yok, cennet ve cehennem yok' diyerek yalan vaadlerde bulundum ve sözümde durmadım. Size karşı sizi zorla bana uyduran bir gücüm, bir delilim de yoktu. Benim tek silahım çağrımdı; sizi davet ettim, siz de hemen bana icabet ettiniz. Öyleyse beni kınamayın, asıl kendinizi kınayın! Çünkü siz, aklınızı ve fıtratınızı kullanıp hakikati araştırsaydınız, benim yalanımı anlardınız. Şimdi ben sizi Allah'ın azabından kurtaramam, siz de beni kurtaramazsınız. Ben, dünyada iken beni Allah'a ortak koşmanızı, bana itaat etmenizi şimdi inkâr ediyor, reddediyorum. İşte o zalimler, yani hakikati görmezden gelip batıla uyanlar için acı veren bir azap vardır."

Bu konuşma, şeytanın bile gerçeği itiraf ettiği, ancak bu itirafın kimseye fayda vermediği o dehşetli günün bir sahnesidir. Şeytan, kendisine uyanları yalnız bırakır ve onlardan tamamen uzaklaşır. Bu, Allah'ın adaletinin bir tecellisidir; kimse kimseyi kurtaramaz, herkes kendi yaptığının karşılığını görür.

Bu ayet, bizlere dünyada iken kimin sözüne güvendiğimizin ne kadar önemli olduğunu hatırlatır. Allah'ın vaadi haktır ve mutlaka gerçekleşecektir. Şeytanın vaatleri ise bir seraptır, bir aldanıştan ibarettir. Ey insan! Bugün şeytanın süsleyip sunduğu geçici zevkler, yarın pişmanlık ateşine dönüşecektir. Ama Allah'ın rahmet kapısı, tövbe edenlere son nefese kadar açıktır. Bu dünya, ahireti kazanma yeridir; akıllı olan, şeytanın aldatıcı çağrısına değil, Allah'ın hak çağrısına kulak verir. Unutma ki, kıyamet günü şeytanın bu sözlerini duymak istemiyorsan, bugün onun çağrısına sırtını dön ve Allah'a sığın. Çünkü gerçek kurtuluş, ancak Allah'a iman etmek ve O'nun emirlerine uymakla mümkündür.