Nəhl surəsi — Ayə 76

Kəlmələrin mənaları:

• Əbkəm: lal, danışa bilməyən, eşitməyən.
• Kəll: ağır yük, himayəsinə ehtiyacı olan, başqasının üzərinə düşən.
• Mövla: onun işini öz üzərinə götürən, ona baxan, himayə edən.
• Aynəma yüvəccihhu: onu hara göndərsə, hansı işə yönəltsə.
• Sirat müstəqim: doğru, əyintisiz, aydın yol.

Təfsir:

Allah-təala bu ayədə şirkin və bütpərəstliyin nə qədər yanlış olduğunu göstərmək üçün gözəl bir məsəl çəkir. O, iki kişini misal gətirir: biri lal və kardır, heç bir şeyə qadir deyil, nə özünə nə də başqasına bir fayda verə bilmir. O, himayəsinə götürən adam üçün ağır bir yükdür. Onu hara göndərsən, heç bir xeyir gətirə bilməz, çünki nə eşidir, nə danışır, nə də başa düşür. O, tamamilə aciz və faydasızdır.

Digər kişi isə tam əksinədir: o, sağlamdır, eşidir, danışır, düşünür və başa düşür. O, təkcə özünə fayda vermir, həm də başqalarını ədalətə, haqqa və düzgünlüyə çağırır. Özü də doğru yoldadır, aydın və əyintisiz bir yolla gedir.

Allah-təala soruşur: Bu iki kişi heç eyni ola bilərmi? Əlbəttə ki, yox! Ağıl sahibləri heç vaxt bu ikisini bərabər tutmazlar.

Bu məsəl əslində bütpərəstlərə bir xəbərdarlıqdır: Siz heç bir şeyə qadir olmayan, eşitməyən, danışmayan, sizə heç bir fayda verməyən bütləri, bütün nemətləri verən, hər şeyə qadir olan, eşidən, görən və sizi doğru yola yönəldən Uca Allaha bərabər tutursunuz? Bu, nə qədər böyük bir səhv və haqsızlıqdır!

Ey insanlar! Bir an düşünün: Bütlər sizdən bir zərəri dəf edə bilərmi? Sizə bir xeyir verə bilərmi? Onlar sizi haqqa, ədalətə, gözəl əxlaqa dəvət edirmi? Əlbəttə ki, yox! Amma Allah-təala sizi ədalətə, yaxşılığa, doğruluğa çağırır və sizə hər an qayğı göstərir, ruzi verir, sizi qoruyur.

Bu məsəl bizə öyrədir ki, həyatımızda yalnız Allaha güvənməli, yalnız Ondan kömək istəməli və yalnız Ona ibadət etməliyik. Çünki O, hər şeyə qadirdir, eşidəndir, görəndir və bizə ən yaxın olandır. Allahın bizə verdiyi bu gözəl din, bizə həm dünyada, həm də axirətdə xoşbəxtlik gətirən yeganə yoldur. Gəlin bu yoldan ayrılmayaraq, həmişə ədalətli, xeyirxah və doğru olaq!