مریم سۈرىسى — ئايەت 42

1. ئايەتتىكى چۈشەندۈرۈشكە موھتاج سۆزلەر:

• «يَا أَبَتِ»: ئەي ئاتاچىكىم، ئاتا دېگەن مەنىدە، ئەرەب تىلىدا ئاتىغا ئىلتىپات بىلەن ئەركىلەپ خىتاب قىلىش شەكلى.
• «لِمَ»: نېمە ئۈچۈن، نېمىشقا دېگەن مەنىدە.
• «مَا لَا يَسْمَعُ»: ئاڭلىيالمايدىغان نەرسە، يەنى بۇت-سەنەملەر.
• «وَلَا يُبْصِرُ»: كۆرەلمەيدىغان نەرسە.
• «وَلَا يُغْنِي عَنكَ شَيْئًا»: سەندىن ھېچقانداق زىياننى دەپئى قىلالمايدىغان، پايدا يەتكۈزەلمەيدىغان دېگەن مەنىدە.

1. ئايەتنىڭ تەپسىرى:

ئىبراھىم ئەلەيھىسسالام ئاتىسى ئازەرگە نەسىھەت قىلىپ، ئۇنىڭغا ناھايەت مېھرىبانلىق ۋە يۇمشاق سۆز بىلەن خىتاب قىلدى. ئۇ: «ئەي ئاتاچىكىم! نېمىشقا سەن ئاڭلىيالمايدىغان، كۆرەلمەيدىغان، ساڭا ھېچقانداق پايدا يەتكۈزەلمەيدىغان ۋە سەندىن ھېچقانداق زىياننى دەپئى قىلالمايدىغان بۇتلارغا ئىبادەت قىلىسەن؟» دېدى. بۇ بۇتلار سېنىڭ دۇئايىڭنى ئاڭلىيالمايدۇ، ئىبادەت قىلغانلىقىڭنى كۆرەلمەيدۇ، ساڭا ئازاب-ئوقۇبەتتىن ھېچنەرسىنى كەتكۈزەلمەيدۇ ۋە ساڭا ھېچقانداق ياخشىلىق ئېلىپ كەلەلمەيدۇ. ئىبراھىم ئەلەيھىسسالام ئاتىسىنى بۇتپەرەسلىكتىن يېنىشكە چاقىرىپ، ئۇنىڭغا ھەقىقىي ئىبادەتكە لايىق بولغان يالغۇز ئاللاھ تائالاغا قۇلچىلىق قىلىشنى ئۈمىد قىلدى. بۇ ئايەت بىزگە شۇنى ئۆگىتىدۇكى، ئىنسان ئۆز ئاتا-ئانىسىنى ھەمدە يېقىنلىرىنى ھەقىقەت ۋە توغرا يولغا چاقىرىشى كېرەك، ھەمدە بۇ چاقىرىقنى مېھرىبانلىق، يۇمشاق سۆز ۋە ھېكمەت بىلەن قىلىشى لازىم. شۇنداقلا، ئىنسان پەقەت ئاللاھ تائالاغىلا ئىبادەت قىلىشى كېرەك، چۈنكى پەقەت ئاللاھلا ئاڭلايدۇ، كۆرىدۇ ۋە بەندىلىرىنىڭ دۇئايىغا ئىجاۋەت بېرىدۇ، پايدا-زىياننى يەتكۈزۈشكە قادىردۇر.