Марьям сүресі — Аят 42

1. Сөздердің мағынасы:

• إِذْ — сол уақытта, есіңе ал.
• يَا أَبَتِ — әкетайым, әкешім (еркелетіп, ілтипатпен айту).
• لِمَ — неге, не себепті.
• تَعْبُدُ — құлшылық етесің, табынасың.
• مَا لَا يَسْمَعُ — ести алмайтын нәрсеге.
• وَلَا يُبْصِرُ — және көре алмайтын.
• وَلَا يُغْنِي عَنكَ شَيْئًا — саған ешбір пайда да, зиян да тигізе алмайтын, ешнәрсеге жарамайтын.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аятта Ибраһим пайғамбардың (ғалейһис-сәләм) әкесіне айтқан үндеуі баяндалады. Ол әкесіне үлкен ілтипатпен, жұмсақ үнмен қаратып: «Әкетайым! Неге ести де, көре де алмайтын, саған ешбір пайда не зиян келтіре алмайтын нәрсеге құлшылық етесің?» — деп сұрайды. Яғни әкесі табынып жүрген пұттар дұғаны ести алмайды, құлшылықты көрмейді, қиындықтан құтқарып, жақсылық әкеле де алмайды. Ибраһим пайғамбар осылайша әкесін ақиқатқа, жалғыз Аллаһқа құлшылық етуге шақырады. Бұл — баланың әкесіне деген құрметі мен мейірімін сақтай отырып, оны адасушылықтан сақтауға деген шынайы ұмтылысының үлгісі.

1. Аяттан алынатын пайдалы ғибраттар:

• Исламда ата-анаға деген құрмет пен ілтипат өте жоғары — тіпті дін мәселесінде де жұмсақ сөзбен, әдеппен сөйлеу керек.
• Шынайы құлшылық тек еститін, көретін, пайда мен зиянды жеткізе алатын Жаратушыға — Аллаһқа ғана арналады.
• Адамды тура жолға шақыру — үлкен жақсылық, әсіресе жақын адамдарыңды ақиқатқа бағыттау.
• Пұтқа, бейнеге немесе өзі көмектесе алмайтын нәрселерге табыну адамды ешбір пайдаға жеткізбейді.
• Ақыл мен ой қорытындысы адамды Аллаһты тануға, Оған шынайы құлшылық етуге жетелейді.