Maryam surasi — Oyat 73

Kalimalarning ma'nolari:

• مَقَامًا: turar joy, makon, yashash joyi.
• نَدِيًّا: majlis, yig'in joyi, suhbatlashish uchun to'planadigan joy.

Tafsir:

Qachonki ularga Bizning oyatlarimiz – ya'ni Qur'on oyatlari – ochiq-oydin, ravshan holda tilovat qilinsa, o'shanda kofir bo'lganlar (ya'ni Makka mushriklari) iymon keltirganlarga (ya'ni Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning kambag'al sahobalariga) masxara va takabburlik bilan: "Ikki guruhdan qaysi biri yashash joyi jihatidan yaxshiroq va majlisi chiroyliroq?" – deyishardi. Ular o'zlarining dunyoviy ahvoliga, boyliklari va hashamatli hayotlariga suyanib, mo'minlarning qashshoqligini ayb qilib, o'zlarini ustun ko'rsatishga urinardilar. Ular sochlarini tarab, boshlariga yog' surtib, eng yaxshi kiyimlarini kiyib, mo'minlarning oddiy va soddaturmushini haqorat qilishardi. Bu gap bilan ular: "Bizning hayotimiz yaxshiroq, majlislarimiz go'zalroq, demak biz haqmiz" demoqchi edilar. Ammo ular haqiqatdan yuz o'girib, faqat dunyoviy ko'rinishga qarab hukm chiqarardilar.

Foydalar:

Ushbu oyatdan quyidagi saboqlarni olamiz:

1. Dunyo ne'matlari va boylik haqiqiy mezon emas. Insonning qadri Alloh huzuridagi taqvosi va iymoni bilan o'lchanadi, na mol-mulki, na dunyoviy mavqei bilan.
2. Kofirlarning mo'minlarga nisbatan masxara qilishi eski odat bo'lib, har zamonda takrorlanadi. Mo'min bunday holatlarda sabr qilishi va o'z e'tiqodida mustahkam turishi lozim.
3. Haqiqiy izzat va sharaf – Allohning diniga ergashishdadir. Qiyomat kuni esa asl ustunlik taqvo ahli uchun bo'ladi, dunyodagi ko'rinish esa o'tkinchidir.
4. Bu oyat mo'minlarga tasalli beradi: ularning qashshoqligi yoki oddiy hayoti ularni kamsitmaydi, aksincha, ularning iymoni va sabri ularni Alloh nazdida ulug' qiladi.