Сураи Аль-Бакара — Оят 263

1. Маънии калимаҳои эҳтиёҷ ба шарҳ:

• Қавлун маъруф: сухани некӯ ва писандида, ки дили одамро хуш мекунад.
• Мағфира: бахшиш кардан, гуноҳро пӯшидан ва аз хатои касе гузаштан.
• Азо: озор, ранҷиш, таҳқир ва миннатгузорӣ.
• Ғанӣ: бениёз, ки ба чизе эҳтиёҷ надорад.
• Ҳалим: бурдбор, ки дар ҷазо додан шитоб намекунад.

1. Тафсири оят:

Дар ин ояти карима Аллоҳи таъоло мефармояд, ки сухани некӯ ва писандида ба касе, ки чизе талаб мекунад, ва бахшидани ӯ аз исрори зиёдатӣ дар пурсиш, беҳтар аст аз садақае, ки баъд аз он озор ва таҳқир меояд. Яъне, агар шахсе ба ту муроҷиат кунад ва чизе пурсад, ту бо сухани нарм ва некӯ ҷавоб диҳӣ, ё агар исрор кард, ӯро бубахшӣ ва аз хатояш гузарӣ, ин амал назди Аллоҳ беҳтар аст аз он ки чизе бидиҳӣ ва сипас бо миннатгузорӣ ва таҳқир дили ӯро ранҷонӣ. Зеро садақае, ки бо озор ҳамроҳ бошад, подоши худро аз даст медиҳад ва дили одамро мешиканад. Аллоҳи таъоло аз садақаҳои бандагонаш бениёз аст ва ҳеҷ эҳтиёҷе ба онҳо надорад; Ӯ бурдбор аст ва дар ҷазо додан ба гуноҳкорон шитоб намекунад, балки ба онҳо мӯҳлат медиҳад, то тавба кунанд ва ба роҳи рост баргарданд.

1. Фоидаҳои ин оят:

• Сухани некӯ ва муомилаи нарм бо мардум дар назди Аллоҳ аз садақае, ки бо озор ҳамроҳ аст, беҳтар аст.
• Бахшидани хатои дигарон ва гузаштан аз хатои онҳо сифати ҳамидаи мӯъминон аст.
• Садақа бояд бо эҳсон ва эҳтиром бошад, на бо миннатгузорӣ ва таҳқир.
• Аллоҳ аз амалҳои бандагонаш бениёз аст; Ӯ ба садақаи мо эҳтиёҷ надорад, балки мо ба он эҳтиёҷ дорем.
• Аллоҳ бурдбор аст ва ба гуноҳкорон мӯҳлат медиҳад, то тавба кунанд; ин умедворӣ ба раҳмати Ӯро зиёд мекунад.
• Ин оят моро тарғиб мекунад, ки бо мардум бо ахлоқи некӯ муомила кунем ва дилҳоро ба ислом ҷалб намоем.