Sura Al-Baqara — Aya 263

Maana ya maneno:

• Qawlun ma'ruf: Neno zuri, laini, na la heshima.
• Maghfirah: Kusamehe na kusameheana.
• Sadaqah: Msaada wa kifedha au kitu chochote kinachotolewa kwa ajili ya Mwenyezi Mungu.
• Adha: Kuumiza, kudhihaki, au kuudhi mpokeaji kwa maneno au vitendo.
• Ghaniyy: Mwenye kujitosheleza, asiyehitaji chochote kutoka kwa viumbe wake.
• Halim: Mpole, mwenye uvumilivu, asiyeharakisha adhabu.

Ufafanuzi wa Aya:

Aya hii tukufu inatufundisha kwamba neno zuri na la heshima kwa mwombaji, pamoja na kusamehe makosa yake au ukali wake katika kuomba, ni bora zaidi kuliko kutoa sadaka ambayo inafuatwa na kuumiza hisia za mpokeaji, kumdharau, au kumkemea kwa maneno makali. Mwenyezi Mungu anasema kwamba maneno mazuri na msamaha ni bora kuliko sadaka inayoambatana na maudhi, kwa sababu sadaka hiyo inapoteza thawabu yake na inageuka kuwa dhambi. Mwenyezi Mungu ni Mwenye kujitosheleza, hahitaji sadaka za waja wake, bali anataka ikusudiwe kwa ikhlasi na kwa njia inayohifadhi heshima ya mwanadamu. Naye ni Mpole, havumilii haraka kuwapa adhabu wale wanaoleta maudhi baada ya kutoa sadaka, bali anawapa muda wa kutubu na kurejea.

Faida za Aya:

1. Aya inatufundisha adabu za kutoa sadaka: kwamba ni lazima sadaka iwe safi kutokana na maudhi na maneno ya kuumiza, ili isipotee thawabu yake.
2. Inaonyesha kwamba kuheshimu mwanadamu na kuhifadhi utu wake ni muhimu zaidi kuliko kumpa kitu cha mali, kwa sababu neno zuri linaweza kuwa na athari kubwa zaidi kuliko mali.
3. Inatuhimiza kusamehe na kuvumilia, hasa pale mwombaji anapokuwa na ukali au kukasirika, kwa sababu msamaha ni bora kuliko kulipiza kisasi.
4. Inatukumbusha kwamba Mwenyezi Mungu ni Mwenye kujitosheleza, na kwamba yeye hahitaji sadaka zetu, bali anataka tuwe wakarimu kwa ikhlasi na kwa njia inayomfurahisha Mwenyezi Mungu na kumheshimu mwanadamu.
5. Inaonyesha sifa ya Mwenyezi Mungu ya "Halim" (Mpole), ambayo inatufundisha kuwa sisi pia tupo wenye uvumilivu na wasioharakisha kuwahukumu wengine, bali tuwape nafasi ya kurejea na kutubu.