Аль-Хаджж сүрәсе — Аять 19

Сүзләрнең мәгънәләре:

• Хасман — ике каршы төркем, ике дошман яки ике тараф.
• Ихтасаму — бәхәсләштеләр, талаштылар.
• Кутигат — киселде, ясалды, әзерләнде.
• Сийаб — киемнәр (күлмәкләр).
• Хамим — бик эссе, кайнар су.

Аять тәфсире:

Бу аятьтә Аллаһы Тәгалә ике төркем турында хәбәр бирә: алар Раббылары хакында бәхәсләштеләр — берсе иман китерүчеләр, икенчесе кәферләр. Һәрбересе үзенең хаклыгын дәлилләргә тырышты. Әмма хөкем Аллаһыныкы — Ул хакны иман итеүчеләргә бирде.

Кәферләргә килгәндә, алар өчен уттан киемнәр киселгән (ясалган) булыр. Бу киемнәр аларның тәннәрен урап алыр, яндырыр. Аларның башлары өстеннән бик кайнар су коелган булыр. Бу су аларның эчләренә үтеп, эчәкләрен эретер, тиреләрен яндырыр. Аларга моннан да артык газап — тимер чүкечләр белән башларына сугулар да булыр. Алар уттан чыгарга теләсәләр, авырлыктан кысылып, кабат утка кайтарылырлар һәм аларга: "Яндыручы ут ґазабын татыгыз!" — дип әйтелер.

Аятьтән алынган гыйбрәтләр:

1. Иман һәм көфер арасындагы аерма — бу аять күрсәтә ки, кешеләрнең Раббылары хакындагы бәхәсе юкка гына түгел: хак юлны сайлаучыларга җәннәт, ә ялгыш юлны сайлаучыларга ут газабы булачак.
2. Аллаһының гаделлеге — Ул һәркемгә үз эшенә карап җәза яки әҗер бирә. Кәферләрнең газабы аларның имансызлыкларының табигый нәтиҗәсе.
3. Газапның авырлыгы — Уттан киемнәр, кайнар су, тимер чүкечләр — болар барысы да Аллаһының ґазабының чынбарлыгын һәм аның бик авыр икәнен күрсәтә. Бу мөэминнәрне диндә нык булырга һәм кәферләрнең юлыннан сакланырга өнди.
4. Тәүбә өчен мөһимлек — Бу аятьне укыган кеше, әгәр дә гөнаһлы булса, Аллаһыга тәүбә итәргә, иманын ныгытырга һәм Яхшы эшләр кылырга ашыгырга тиеш.
5. Аллаһының кодрәте — Ул үзенең рәсүленә һәм мөэминнәренә ярдәм итәчәк, ә дошманнарын хур итәчәк. Бу мөэминнәргә өмет һәм куаныч бирә.