Haj surasi — Oyat 19

Kalimalarning ma'nolari:

• خصمان – ikki toifadagi raqib guruhlar.
• اختصموا – o‘zaro tortishdilar, janjallashdilar.
• قطّعت – tayyorlandi, kesib tikildi (ya’ni ular uchun maxsus tayyorlandi).
• الحميم – juda qizdirilgan, qaynoq suv.

Tafsir:

Bu ikki guruh – mo‘minlar va kofirlar – o‘z Robbisi haqida, ya’ni Uning dini va tavhidi borasida o‘zaro tortishdilar. Har biri o‘zini haq deb da’vo qildi. Endi esa kofir bo‘lganlarga kelsak, ular uchun olovdan bo‘lgan kiyimlar tayyorlanib, ularni o‘rab oladi. Bu kiyim ularning badanlarini kuydiradi. Shu bilan birga, ularning boshlari ustidan eng qaynoq holatdagi suv quyiladi. Bu suv ularning ichki a’zolariga yetib borib, ularni eritadi va hatto terilariga o‘tib, ularni kuydiradi. Shuningdek, farishtalar ularni temir to‘qmoqlar bilan urib, azoblaydilar. Ular qattiq qiyinchilik va iztirob tufayli do‘zaxdan chiqishni xohlasalar ham, har safar qaytarilib, azobga qaytariladilar va ularga: “Kuydiruvchi olov azobini totinglar”, deyiladi.

Foydalar:

• Bu oyat mo‘min va kofir o‘rtasidagi kurash haqiqatini va ularning oxiratdagi taqdirini ko‘rsatadi. Bu mo‘minlarga o‘z e’tiqodlarida sobit turish va haq yo‘lda davom etish uchun kuch beradi.
• Kofirlar uchun tayyorlangan azobning og‘irligi – ularning dunyoda qilgan kufrlari va zulmlariga yarasha adolatli jazo ekanini bildiradi. Bu esa odamlarni Allohning jazosidan qo‘rqishga va Unga itoat qilishga chorlaydi.
• Oyatda kofirlarning ahvoli tasvirlangan holda, mo‘minlarga jannat ne’matlari va Allohning rahmati haqida umid berilgan. Chunki kimki bu dunyoda haq yo‘lda bo‘lsa, oxiratda najot topadi.
• Bu oyat odamlarni Islomga yaqinlashtiradi, chunki u ularni o‘ylashga va o‘z hayotlarini to‘g‘rilashga undaydi. Allohning azobidan qo‘rqish va Uning rahmatiga umid qilish – insonni to‘g‘ri yo‘lga boshlaydi.