Ан-Нур сүрөсү — Аят 26

1. Аяттагы түшүндүрүүгө муктаж сөздөр:

• الْخَبِيثَاتُ — арам сөздөр, арам иштер жана арам аялдар.
• الْخَبِيثُونَ — арам эркектер, арам жүрөктүү адамдар.
• الطَّيِّبَاتُ — таза сөздөр, жакшы иштер жана таза аялдар.
• الطَّيِّبُونَ — таза эркектер, таза жүрөктүү адамдар.
• مُبَرَّءُونَ — тазаланган, айыпталган нерселерден ажыратылган, күнөөсүз деп табылган.
• مَغْفِرَةٌ — кечирим, күнөөлөрдүн жазылбашы.
• رِزْقٌ كَرِيمٌ — урматтуу, берекелүү ырыскы (бейиш).

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Бул аятта Аллах Таала адамдардын жана сөздөрдүн ортосундагы ылайыктуулукту, шайкештикти баяндайт. Арам, бузук сөздөр жана иштер арам, бузук адамдарга гана ылайыктуу; ал эми таза, жакшы сөздөр жана иштер таза, жакшы адамдарга гана ылайыктуу. Башкача айтканда, ар ким өзүнүн табиятына, ички дүйнөсүнө жараша сүйлөйт жана иш кылат. Арамза адамдар арам сөздөрдү айтышат, ал эми таза адамдар таза сөздөрдү айтышат.

Андан соң Аллах Таала таза эркектер менен таза аялдарды арамза адамдардын айткан жалган сөздөрүнөн, айыптоолорунан тазалайт. Аларга кечирим жана урматтуу ырыскы — бейиш убада кылынат. Бул аят, айрыкча, Аиша анабызга (р.а.) тааланган айыптоолорго байланыштуу түшкөн жана жалпысынан таза адамдардын ар дайым таза бойдон калаарын, аларга каршы айтылган жалган сөздөр аларга зыян келтирбей турганын билдирет.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Ар ким өзүнүн ички тазалыгына жараша сүйлөйт жана иш кылат; жакшы адамдан жакшылык, жаман адамдан жамандык чыгат.
• Таза, ак жүрөктүү адамдарга каршы айтылган жалган сөздөр, айыптоолор аларга зыян келтирбейт, тескерисинче, алардын тазалыгы дагы да айкын болот.
• Аллах Таала таза пенделерине кечирим жана бейиш сыяктуу урматтуу ырыскыны убада кылган.
• Бул аят бизди дайыма таза сүйлөөгө, жакшы иштерди кылууга, арам сөздөрдөн жана жалган айыптоолордон алыс болууга чакырат.
• Ыймандуу адамдарга каршы айтылган жалган сөздөргө кайгырбай, Аллахка таянуу керектигин үйрөтөт; анткени Аллах адилеттүү жана пенделеринин тазалыгын Өзү коргойт.