Şüəra surəsi — Ayə 195

1) Bəzi kəlmələrin izahı:

• بِلِسَانٍ (bilisan): "Lisan" sözü ərəb dilində həm "dil" (bədən üzvü), həm də "dil" (danışıq vasitəsi, linqivistik məna) mənasını verir. Burada məqsəd danışıq dilidir.
• عَرَبِيٍّ (ərəbiyy): Ərəb dilinə aid olan, ərəbcə.
• مُّبِينٍ (mübin): Aydın, açıq, aşkar, heç bir şübhəyə yer qoymayan mənasındadır. Bu kəlmə həm də "izah edən, bəyan edən" mənasını daşıyır.

2) Ayənin təfsiri:

Uca Allah bu ayədə buyurur ki, Quran ərəb dilində, son dərəcə aydın və açıq bir dillə nazil edilmişdir. Bu dil elə bir dildir ki, onun ifadələri aydın, mənaları isə heç bir qarışıqlığa yer qoymayacaq qədər bəllidir. Allahın kəlamı olan bu mübarək kitab, Cəbrail (əleyhissəlam) vasitəsilə Peyğəmbərimizə (sallallahu aleyhi və səlləm) endirilmişdir ki, o, bu dillə insanları qorxudub xəbərdar etsin və onlara doğru yolu göstərsin.

Bu ayə göstərir ki, Quranın ərəb dilində nazil olması təsadüfi deyil. Bu dil, o dövrün ən bəlağətli, ən zəngin və ən geniş yayılmış dillərindən biri idi. Allah Öz kitabını bu dildə nazil etməklə, onu ilk növbədə ərəb xalqına, sonra isə bütün bəşəriyyətə aydın və anlaşılan bir şəkildə çatdırmışdır. Çünki Quranın mesajı yalnız bir millətə deyil, bütün insanlara və cinlərə ünvanlanmışdır.

Bu ayənin bizə öyrətdiyi ən mühüm dərslərdən biri budur: Allahın kəlamı aydın və anlaşılandır. Quran oxuyan hər kəs, səmimi qəlblə ona yönəldikdə, onun mesajını dərk edə bilər. Bu kitab insanları doğru yola yönəltmək, onları xeyirə və yaxşılığa dəvət etmək üçün nazil edilmişdir. Elə buna görə də hər bir mömin Quranı oxumalı, onun mənalarını öyrənməli və həyatına tətbiq etməlidir.

Quranın ərəb dilində nazil olması onun digər dillərə tərcümə edilməsinə mane olmur. Əksinə, bu, Quranın bütün bəşəriyyətə ünvanlandığının bir sübutudur. Hər bir xalq öz dilində Quranın mənalarını öyrənə və ondan faydalana bilər. Bu, Allahın rəhmətinin və hikmətinin bir təzahürüdür.

3) Dəvət xarakterli nəsihət:

Əziz qardaşlar və bacılar! Bu ayə bizə xatırladır ki, Quran Allahın bizə göndərdiyi ən böyük nemətlərdən biridir. O, aydın bir dillə nazil edilmişdir ki, biz onu asanlıqla anlaya bilək. Gəlin bu mübarək kitaba sarılmaqdan heç vaxt utanmayaq və qorxmayaq. Onu oxuyaq, öyrənək və həyatımızı onun işığında qurmağa çalışaq. Unutmayaq ki, Quran bizim ən yaxşı yol göstəricimizdir və onun hər bir ayəsi bizim üçün bir hikmət xəzinəsidir. Allah bizə Quranı anlamağı və onunla əməl etməyi nəsib etsin! Amin.