Аш-Шуара сүрөсү — Аят 30

1. Сөздөрдүн мааниси:

• قَالَ — айтты.
• أَوَلَوْ — "эмне, эгер... болсо дабы?" деген маанидеги суроо-таң калуу ырааттуулугу.
• جِئْتُكَ — сага алып келсем.
• بِشَيْءٍ — бир нерсе менен, б.а. далил-белги менен.
• مُّبِينٍ — ачык-айкын, анык, чындыкты ачып берүүчү.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Фараон Муса пайгамбарды (алайхис-салам) коркутуп, эгер ал өзүнүн чакырыгын токтотпосо, аны зынданга камай турганын айтты. Ошондо Муса пайгамбар ага мындай деп жооп берди: "Сен мени зынданга камайсыңбы, эгер мен сага Аллах тараптан келген чакырыгымдын чындыгын ачык-айкын көрсөтүп берүүчү далил алып келсем дабы?" Башкача айтканда, Муса пайгамбар Фараонго: "Менин чакырыгымдын акыйкат экенин ачык далилдеп берүүчү белги-керемет алып келсем да, сен мени зынданга камай бересиңби?" — деп сурады. Бул жерде Муса пайгамбардын далилге жана акыйкатка таянган ишеними, ошондой эле Фараондун акыйкатты кабыл кылбай, зордук-зомбулукка гана таянган текебердиги ачык көрүнүп турат.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Акыйкат далил менен бекемделет: Муса пайгамбар сөзүн бош сүйлөбөй, ачык далил менен бекемдегенин көрсөттү. Бул ар бир ыймандуу адам өз ишенимин билим жана далил менен бекемдеши керектигин үйрөтөт.
• Зордук-зомбулук акыйкатты жеңе албайт: Фараон коркутуу жана зындан менен гана иш кылды, бирок бул акыйкатты жокко чыгара алган жок. Бул залымдардын күчү убактылуу экенин, акыйкат болсо дайыма үстөмдүк кыларын эскертет.
• Сабыр жана акылмандык менен жооп берүү: Муса пайгамбар каарданып же коркуп кетпей, акылмандык жана ишеним менен жооп берди. Бул кыйынчылыкка туш болгондо сабырдуу жана акылман болууга чакырат.
• Ыймандуулукка чакыруу: Бул аят адамды акыйкатты издөөгө, далилге кулак салууга жана текеберликтен алыс болууга үндөйт. Ислам дини акыйкатка, далилге жана илимге негизделгенин дагы бир жолу ачыктайт.