سوره شعراء — آيت 30

1) ڪلمات جي معنيٰ:

• أَوَلَوْ: ”ڇا ۽ جيتوڻيڪ“ — يعني سوال ۽ حيرت سان گڏ شرط جو اظهار.
• جِئْتُكَ: ”آءٌ تو وٽ آيس“ — يعني آءٌ تنهنجي آڏو پيش ڪيان.
• بِشَيْءٍ مُّبِينٍ: ”هڪ اهڙي شيءِ سان جيڪا پڌري ۽ واضح هجي“ — يعني اهڙو دليل ۽ نشان جيڪو سچائي کي ظاهر ڪري ڇڏي.

2) آيت جي تفسير:

فرعون موسيٰ عليہ السلام کي ڌمڪي ڏني هئي ته جيڪڏهن تون مون کي الله جو پيغام مڃڻ لاءِ نه چوندين ۽ مون کي پنهنجي دعويٰ تان نه هٽائيندين ته آءٌ توکي قيدخاني ۾ بند ڪري ڇڏيندس. ان تي موسيٰ عليہ السلام فرعون کي جواب ڏنو ۽ فرمايائون: ڇا تون مون کي قيد ڪرڻ تي تلبي رهندين، جيتوڻيڪ آءٌ تو وٽ اهڙو پڌرو ۽ واضح دليل ۽ معجزو آڻيان جنهن مان تنهنجي دل ۾ يقين پيدا ٿئي ته آءٌ جيڪو پيغام آڻي رهيو آهيان سو سچو آهي ۽ آءٌ الله جو موڪليل رسول آهيان؟ يعني موسيٰ عليہ السلام فرعون کي سمجهائڻ جي ڪوشش ڪئي ته قيد ۽ ڌمڪي ڏيڻ کان اڳ انهيءَ حقيقت تي غور ڪر ته جيڪڏهن آءٌ تنهنجي آڏو اهڙو معجزو ۽ نشان پيش ڪريان جيڪو منهنجي سچائي جو پڌرو ثبوت هجي، ته پوءِ به تون مون کي قيد ڪندين؟ اهڙي صورت ۾ قيد ڪرڻ انصاف ۽ عقل جي خلاف هوندو.

3) آيت مان حاصل ٿيندڙ فائدا:

• الله تعاليٰ پنهنجي نبي موسيٰ عليہ السلام جي زبان تي اهڙو دليل رکيو جيڪو هر عقلمند ماڻهوءَ جي دل کي ڇهي ٿو ۽ حق جي تلاش ڏانهن راغب ڪري ٿو.
• اهو سيکاريندو آهي ته حق جي دعوت ڏيڻ ۾ حڪمت ۽ نرمي سان دليل پيش ڪرڻ گهرجي، جيئن موسيٰ عليہ السلام فرعون جهڙي سرڪش بادشاهه کي به دليل سان سمجهائڻ جي ڪوشش ڪئي.
• اهو ظاهر ڪري ٿو ته قرآن مجيد ۾ انبياءِ ڪرام جي واقعن کي بيان ڪرڻ جو مقصد ماڻهن کي حق جي راهه ڏيکارڻ ۽ انهن جي دلين ۾ ايمان جي روشني پيدا ڪرڻ آهي.
• اهو اسان کي ترغيب ڏئي ٿو ته اسان قرآن مجيد کي غور ۽ تدبر سان پڙهون، ڇاڪاڻ ته ان ۾ هر دور ۽ هر قوم لاءِ هدايت ۽ نصيحت موجود آهي.
• اهو اسان کي ٻڌائي ٿو ته الله تعاليٰ پنهنجي نبيئن کي اهڙا پڌرا دليل ۽ معجزا عطا فرمائيندو آهي جن سان سچائي واضح ٿي وڃي ٿي، ۽ اهو ئي سبب آهي جو قرآن مجيد تي ايمان آڻڻ ۽ ان جي پيروي ڪرڻ ۾ ئي دنيا ۽ آخرت جي ڪاميابي آهي.