Ан-Намль сүрөсү — Аят 21

1. Аяттагы түшүндүрүүнү талап кылган сөздөр:

• لَأُعَذِّبَنَّهُ — «аны сөзсүз азаптаймын»: бул жерде катуу жазалоо, тарбиялоо маанисинде.
• عَذَابًا شَدِيدًا — «катуу азап»: катуу, оор жаза.
• لَأَذْبَحَنَّهُ — «аны сөзсүз союп салам»: башын кесип өлтүрүү.
• سُلْطَانٍ مُّبِينٍ — «ачык-айкын далил»: күнөөсүн актаган айкын себеп, ачык далил.

1. Аяттын түшүндүрмөсү:

Сулайман (алайхис-салам) өзүнө баш ийдирилген куштарды текшерүү максатында карап, алардын арасында белгилүү болгон кекиликти (һүд-һүдтү) көрбөй калат. Ал: «Эмнеге мен кекиликти көрбөй жатам? Аны бир нерсе жаап калдыбы, же ал жок болуп кеттиби?» — деп сурайт. Кекиликтин чындап эле жок экени аныкталгандан кийин, Сулайман ага: «Мен аны сөзсүз катуу азаптаймын, же союп салам, же мага жок болуп калышынын себебин ачык-айкын далил менен алып келет» — дейт. Бул сөздөр пайгамбардын өзүнө баш ийдирилген жандыктарга карата тартипти жана жоопкерчиликти орнотуу максатын билдирет: эч ким өз милдетин аткарбай калбашы керек, ал эми кечирим алуу үчүн ачык себеп келтирүү талап кылынат.

1. Аяттан алынуучу пайдалар:

• Ислам дини тартипти, жоопкерчиликти жана иштин так аткарылышын талап кылат. Ар бир адам өзүнө жүктөлгөн милдетти так аткарышы керек.
• Пайгамбарлар да адилеттүүлүк менен башкарышкан: алар жазалоодон мурун себебин тактап, кечирим алууга мүмкүнчүлүк беришкен.
• Кечирим суроо жана акталуу үчүн ачык-айкын далил келтирүү — бул исламдын кооз адеби. Бул адамдар арасындагы мамилелерде да, жоопкерчиликте да адилеттүүлүктү сактайт.
• Курандагы бул окуя бизге бийлик жана жоопкерчилик кандай болушу керектигин үйрөтөт: бийлик күч көрсөтүү эмес, тартип жана адилеттик менен башкаруу.
• Аллах Таала пайгамбарлардын жашоосундагы мындай окуялар аркылуу бизге акыйкаттыкты, тартипти жана жоопкерчиликти үйрөтөт. Бул Курандын адамзат үчүн туура жол көрсөтүүчү китеп экенин дагы бир жолу далилдейт.