Nəml surəsi — Ayə 24

Sözlərin izahı:

• وَجَدتُّهَا — "onu tapdım, gördüm" mənasındadır; burada Süleyman peyğəmbərin (əleyhissəlam) Səba mələkəsi və onun xalqı barədə verdiyi xəbəri bildirir.
• يَسْجُدُونَ — "səcdə edirlər, baş əyirlər" deməkdir; burada ibadət mənasında işlənmişdir.
• مِن دُونِ اللَّهِ — "Allahdan başqa" mənasındadır; yəni Allahı qoyub başqasına ibadət etmək.
• زَيَّنَ — "gözəl göstərdi, bəzədi" deməkdir.
• فَصَدَّهُمْ — "onları saxladı, uzaqlaşdırdı, mane oldu" mənasındadır.
• السَّبِيلِ — "yol" deməkdir; burada haqq yolu, doğru yol nəzərdə tutulur.
• لَا يَهْتَدُونَ — "onlar doğru yolu tapmırlar, hidayətə gəlmirlər" deməkdir.

Ayənin təfsiri:

Süleyman peyğəmbər (əleyhissəlam) hudhud quşunun gətirdiyi xəbəri nəql edərək bildirdi ki, o, Səba ölkəsində bir qadınla — mələkə ilə rastlaşdı və gördü ki, o da, onun xalqı da Allahı qoyub günəşə səcdə edirlər. Onlar Allahdan başqa bir məxluqa — günəşə ibadət edir, Uca Allahı tanıyıb yalnız Ona yönəlmirdilər.

Şeytan onların bu çirkin əməllərini — şirki və günahları — gözlərində gözəl göstərmiş, onları haqq yoldan uzaqlaşdırmışdı. Onlar artıq doğru yolu görmür, hidayətə yönəlmirdilər. Çünki şeytanın vəsvəsəsi onların qəlbini örtmüş, onları tək Allaha iman gətirməkdən və yalnız Ona ibadət etməkdən saxlamışdı.

Bu ayə bizə çox mühüm bir dərs verir: insan nə qədər güclü, nə qədər varlı və nə qədər mədəniyyətli olsa da, əgər haqq yoldan uzaqlaşsa, şeytanın bəzədiyi əməllərə aldanıb Allahı unutsa, o zaman həqiqi hidayətdən məhrum qalar. Günəşə, aya, ulduzlara, bütlərə və ya hər hansı bir məxluqa səcdə etmək — hamısı insanı Uca Yaradana qul olmaq şərəfindən uzaqlaşdıran böyük bir zəlalətdir.

Allah-təala bizə bu ayə vasitəsilə xatırladır ki, həqiqi yol yalnız Onun yoludur. Şeytan həmişə insanın əməllərini gözəl göstərməyə çalışır ki, onu doğru yoldan sapdırsın. Ona görə də hər bir mömin ayıq olmalı, qəlbini Allahın zikri ilə nurlandırmalı və yalnız Ona sığınmalıdır. Hidayət isə yalnız Uca Allahın əlindədir — Ona yönələn kimsə doğru yolu tapar, Ondan üz çevirən isə ziyana düşər.

Gəlin bu ayədən ibrət götürək: qəlbimizi şirkdən, riyadan və hər cür batil inancdan təmizləyək, yalnız tək Allaha ibadət edək və Onun göstərdiyi düz yolda sabit qalaq. Çünki əsl nicat və əsl səadət yalnız Allaha yönəlməkdədir.